Bài toán nhân lực chất lượng cao trong công nghiệp văn hóa

Từ Rạp xiếc và Biểu diễn Đa năng Phú Thọ đến dự án nhà hát mới tại Thủ Thiêm, TP. Hồ Chí Minh đang đầu tư nhiều công trình văn hóa quy mô lớn, đồng thời tìm kiếm mô hình vận hành phù hợp nhằm phát huy hiệu quả và tạo động lực cho tăng trưởng kinh tế văn hóa.

Trong lộ trình đó, Rạp xiếc và Biểu diễn Đa năng Phú Thọ là một trong những công trình đầu tiên được đưa vào khai thác. Công trình đã có những suất diễn đầu tiên và đang tiếp tục vận hành thử nghiệm trước khi hoạt động toàn diện.

Thiếu nhân lực chất lượng cao

Từ những sân khấu quy mô nhỏ, nghệ thuật xiếc và rối TP. Hồ Chí Minh nay có thêm điều kiện tiếp cận những không gian biểu diễn lớn và hiện đại hơn. Theo đạo diễn Nguyễn Quốc Công - Trưởng đoàn Xiếc, Trung tâm Nghệ thuật TP. Hồ Chí Minh, lao động trong nghệ thuật xiếc và múa rối có tính đặc thù cao, chủ yếu sử dụng ngôn ngữ hình thể. Vì vậy, các thiết chế văn hóa như rạp xiếc là điều kiện cần thiết để hỗ trợ nghệ sĩ biểu diễn, đồng thời ngành cũng cần bổ sung thêm lực lượng nhân tài trẻ.

Tuy nhiên, thực tế hiện nay bộ phận xiếc - rối chỉ có khoảng 100 nhân sự, trong đó có 55 diễn viên. Số lượng đạo diễn rất hạn chế, trong khi nhiều diễn viên kỳ cựu đã có thành tích và danh hiệu nhưng lực lượng kế cận triển vọng còn thiếu.

Ông Trần Được - Phó Trưởng đoàn Rồng Phương Nam, Trung tâm Nghệ thuật TP. Hồ Chí Minh cho rằng với quy mô của Rạp xiếc Phú Thọ, đơn vị cần thêm diễn viên, đạo diễn và biên đạo được đào tạo bài bản ở nước ngoài để có thể tiếp cận các chương trình tầm cỡ thế giới.

Trước bài toán nhân lực, Trung tâm Nghệ thuật TP. Hồ Chí Minh đang triển khai đề án liên kết đào tạo theo nhu cầu lâu dài. Đồng thời, đơn vị cũng hợp tác với lực lượng cộng tác viên, mời chuyên gia tổ chức các lớp huấn luyện ngắn hạn cho đội ngũ nghệ sĩ, quản trị, kinh doanh, vận hành và kỹ thuật âm thanh, ánh sáng.

Áp lực sáng tạo và vận hành trong giai đoạn mới

Những vở diễn như Vùng đất kỳ bí, Ký ức hỏa thần trong nhiều năm qua đã được khán giả đón nhận tích cực, ghi dấu sự đổi mới trong dàn dựng khi kết hợp đa đạo cụ, đa công nghệ và phương thức biểu diễn đa nhiệm. Vé các suất diễn thường nhanh chóng hết sau khi mở bán trên hệ thống điện tử, cho thấy nhu cầu của khán giả đối với loại hình nghệ thuật này vẫn rất lớn.

Tuy nhiên, áp lực cũng ngày càng cao đối với đội ngũ nghệ sĩ biểu diễn. Diễn viên xiếc Phùng Minh Cương chia sẻ rằng để biểu diễn trong một rạp lớn, nghệ sĩ phải liên tục rèn luyện và nâng cao kỹ năng để đáp ứng yêu cầu ngày càng cao của khán giả, nhất là khi người xem hiện có rất nhiều lựa chọn giải trí khác nhau.

Ông Lê Hồng Sơn - Giám đốc Trung tâm Nghệ thuật TP. Hồ Chí Minh cho biết lao động trong ngành xiếc vừa là lao động sáng tạo vừa là lao động thể chất. Diễn viên phải tập luyện cường độ cao nên không thể biểu diễn quá nhiều suất trong ngày hoặc liên tiếp nhiều ngày do cần thời gian phục hồi. Vì vậy, đơn vị đang lên kế hoạch hình thành các nhóm biểu diễn song song để có thể đảm nhận nhiều vở diễn khác nhau. Bên cạnh đó, để khai thác hiệu quả công năng của rạp, Thành phố cũng hướng tới việc mời các đoàn nghệ thuật và chương trình nổi tiếng quốc tế đến biểu diễn phục vụ khán giả.

Trong bối cảnh đó, chủ trương “đầu tư công, quản trị tư” đang được thí điểm tại Rạp xiếc và Biểu diễn Đa năng Phú Thọ, với kỳ vọng tạo ra bước đột phá cho ngành tổ chức biểu diễn của TP. Hồ Chí Minh.

>>> Xin mời quý vị đón xem Thời sự HTV lúc 20 giờ và Chương trình Thế giới 24G lúc 20 giờ 30 phút mỗi ngày trên kênh HTV9