Mỹ rút 500 triệu USD tài trợ 22 dự án phát triển vaccine

Các hợp đồng bị hủy bao gồm hợp tác với Đại học Emory, công ty công nghệ sinh học Tiba Biotech, cùng các đề xuất từ Pfizer, Sanofi Pasteur, CSL Seqirus, Gritstone và một số doanh nghiệp khác. Nhiều hợp đồng đã ở giai đoạn cuối sẽ được phép tiếp tục để bảo toàn khoản đầu tư ngân sách đã thực hiện.

Quyết định này vấp phải nhiều ý kiến phản đối từ giới chuyên gia y tế. Ông Rick Bright - nguyên Giám đốc Cơ quan Nghiên cứu và Phát triển Y sinh Tiên tiến (BARDA) thuộc HHS giai đoạn 2016-2020 gọi đây là "một bước lùi nghiêm trọng về chiến lược".

Theo HHS, 22 dự án bị ảnh hưởng bao gồm cả những nghiên cứu ở giai đoạn khởi đầu và các thử nghiệm nâng cao. Đồng thời, cơ quan này đã chỉ đạo Tập đoàn Đầu tư Y tế Toàn cầu - đơn vị hỗ trợ quản lý các khoản đầu tư công nghệ của BARDA, dừng việc rót vốn cổ phần vào các dự án dựa trên mRNA.

HHS nhấn mạnh, các ứng dụng khác của công nghệ mRNA không thuộc phạm vi quyết định này. Trong thời gian tới, BARDA sẽ tập trung nguồn lực vào các nền tảng vaccine thay thế như vaccine toàn phần và các công nghệ tiêm chủng mới đang được phát triển.

Công nghệ mRNA từng đóng vai trò quan trọng trong chiến dịch tiêm chủng toàn cầu phòng Covid-19, với các vaccine của Pfizer-BioNTech và Moderna được triển khai rộng rãi. Tuy nhiên, nền tảng này vẫn gây tranh luận liên quan đến tác dụng phụ và độ bền vững của miễn dịch, nhất là khi các biến thể mới xuất hiện.

Giới phân tích nhận định, quyết định của HHS phản ánh sự thay đổi định hướng chiến lược của Mỹ trong nghiên cứu và phát triển vaccine, có thể tác động tới thị trường dược phẩm toàn cầu cũng như các chương trình hợp tác y tế quốc tế. Một số chuyên gia lo ngại động thái này sẽ làm chậm tiến trình chuẩn bị ứng phó với các đại dịch tiềm ẩn, trong khi những người ủng hộ cho rằng đây là bước đi cần thiết để tập trung vào các công nghệ an toàn và hiệu quả hơn.

Kể từ khi nhậm chức, ông Kennedy, người đã có hai thập kỷ hoài nghi về tiêm chủng. Ông đã giám sát một cuộc cải tổ lớn về chính sách y tế của Mỹ như sa thải một nhóm chuyên gia về vaccine cố vấn cho chính phủ và thay thế họ bằng những người do ông bổ nhiệm. Ông cũng đã ra lệnh thực hiện một nghiên cứu mới toàn diện về mối liên hệ đã bị bác bỏ từ lâu giữa vaccine và bệnh tự kỷ.

Không giống như vaccine truyền thống, thường sử dụng các dạng virus hoặc vi khuẩn mục tiêu đã yếu hoặc bất hoạt, mũi tiêm mRNA truyền các hướng dẫn di truyền vào tế bào vật chủ, thúc đẩy chúng tạo ra một mồi nhử vô hại của tác nhân gây bệnh và huấn luyện hệ thống miễn dịch chống lại tác nhân thực sự.

Mặc dù được phát triển trong nhiều thập kỷ, vaccine mRNA đã được đưa từ phòng thí nghiệm vào sử dụng rộng rãi thông qua Chiến dịch Warp Speed của Tổng thống Trump - một quan hệ đối tác công tư do BARDA dẫn đầu, đã rót hàng tỷ USD vào các công ty để đẩy nhanh quá trình phát triển.

Những người tiên phong về công nghệ này, Katalin Kariko và Drew Weissman, đã được trao Giải Nobel Y học năm 2023 cho công trình đóng góp "vào tốc độ phát triển vaccine chưa từng có trong một trong những mối đe dọa lớn nhất đối với sức khỏe con người ở thời hiện đại".

>>> Xin mời quý vị đón xem Thời sự HTV lúc 20 giờ và Chương trình Thế giới 24G lúc 20 giờ 30 phút mỗi ngày trên kênh HTV9