Mã định danh bất động sản: "Chìa khóa" số hóa để ngăn gian lận

Bộ Xây dựng vừa đề xuất tạo mã số bất động sản, yêu cầu các tổ chức, cá nhân phải cung cấp thông tin sở hữu nhà ở để tích hợp vào Hệ thống thông tin quốc gia từ năm 2026. Mỗi dự án bất động sản sẽ gắn với một mã số duy nhất, và không thay đổi trong suốt vòng đời dữ liệu.

Theo thông tin từ Cục Quản lý đất đai, mã số định danh BĐS là một chuỗi ký tự ngắn gọn, mang tính duy nhất. Mã số này sẽ tích hợp đầy đủ các thông tin cốt lõi của một BĐS như vị trí, diện tích, ranh giới và đặc biệt là lịch sử quyền sở hữu. Việc số hóa này được đánh giá là bước đột phá trong quản lý một lĩnh vực vốn phức tạp và dễ phát sinh tranh chấp.

Một trong những lý do cấp thiết phải triển khai mã định danh xuất phát từ thực trạng phân tán trong quản lý. Hiện nay, một tài sản gắn liền với đất đang chịu sự quản lý của nhiều cơ quan khác nhau. Ông Võ Hồng Tú - Tổng Giám đốc Công ty Luật TNHH Minh Tú, phân tích: "Đất đai thuộc Bộ Nông nghiệp – Môi trường, nhà ở lại do Bộ Xây dựng quản lý, còn tài sản thế chấp thì liên quan đến hệ thống ngân hàng. Sự phân tán này dễ dẫn đến chồng chéo, tạo kẽ hở cho đối tượng xấu lợi dụng. Do đó, việc có một danh tính thống nhất cho BĐS là hết sức cần thiết."

Quan điểm này cũng được ông Lê Hoàng Châu - Chủ tịch Hiệp hội Bất động sản TP. Hồ Chí Minh, đồng tình khi nhấn mạnh sự cần thiết của việc tích hợp thông tin để tránh chồng chéo và đề xuất các cách thức triển khai mã hóa BĐS một cách hiệu quả.

Trong bối cảnh thị trường BĐS còn thiếu sự thống nhất về dữ liệu, đề xuất gắn mã định danh được giới chuyên môn đánh giá là bước đi quan trọng. Ông Trần Minh Hoàng - Phó Chủ tịch Hội Môi giới Bất động sản Việt Nam, cho biết: "Với sổ hồng, sổ đỏ chúng ta đã có thông tin về quy hoạch, thửa đất. Tuy nhiên, mã định danh sẽ cung cấp thông tin xuyên suốt về quá trình tạo lập, giao dịch, thuế, và ai là chủ sở hữu".

Theo ông Hoàng, khi chủ sở hữu đưa BĐS kèm mã giao dịch lên các nền tảng chung, mã định danh sẽ hỗ trợ cho tất cả các bên tham gia thị trường, cải thiện tính minh bạch, hiệu quả và khả năng quản lý của nhà nước.

Về lộ trình triển khai, Bộ Xây dựng đề xuất thí điểm tại 5 thành phố gồm Hà Nội, TP. Hồ Chí Minh, Hải Phòng, Đà Nẵng và Cần Thơ. Hai quý đầu năm 2026 là giai đoạn triển khai kỹ thuật và cập nhật dữ liệu. Từ quý III/2026, hệ thống thông tin dự kiến được vận hành thử nghiệm trong phạm vi nội bộ và vận hành chính thức từ quý IV năm sau. Cơ quan quản lý sẽ đánh giá định kỳ kết quả triển khai, hoàn thiện và duy trì hệ thống từ 2027 trở đi.

>>> Xin mời quý vị đón xem Thời sự HTV lúc 20 giờ và Chương trình Thế giới 24G lúc 20 giờ 30 phút mỗi ngày trên kênh HTV9