Ký ức không quên về ngày non sông liền một dải

Thời khắc lịch sử

Cựu chiến binh Đào Trọng An (sinh năm 1951), tại phường Nam Định là một trong những người lính trực tiếp góp mặt trong những ngày tháng lịch sử của Chiến dịch Hồ Chí Minh - chiến dịch quyết định, kết thúc thắng lợi cuộc kháng chiến chống đế quốc Mỹ cứu nước, giải phóng hoàn toàn miền Nam, thống nhất đất nước.

Năm 1971, khi vừa rời ghế nhà trường, ông An lên đường nhập ngũ, được biên chế vào Đại đội 6, Tiểu đoàn 2, Trung đoàn 9, Sư đoàn Bộ binh 304. Đây là đơn vị chủ lực từng tham gia nhiều chiến dịch lớn trên các chiến trường ác liệt. Sau thời gian huấn luyện, năm 1972, ông hành quân vào chiến trường miền Nam, trực tiếp tham gia chiến đấu và phục vụ chiến đấu tại các khu vực trọng điểm như Đường 9 - Nam Lào, Khe Sanh và chiến trường Bình - Trị - Thiên. Những năm tháng ấy đã rèn giũa ý chí, bản lĩnh và tinh thần chịu đựng gian khổ của người lính trẻ.

Bước sang đầu năm 1975, cục diện chiến trường có những chuyển biến mang tính quyết định. Sau thắng lợi của các chiến dịch Tây Nguyên và Huế - Đà Nẵng, Bộ Chính trị và Quân ủy Trung ương quyết định mở chiến dịch tiến công chiến lược cuối cùng - Chiến dịch Hồ Chí Minh nhằm giải phóng Sài Gòn trước mùa mưa. Đơn vị của ông An được lệnh cơ động thần tốc, tham gia đội hình tiến công từ hướng Đông Bắc vào Sài Gòn, với mục tiêu phối hợp cùng các binh đoàn chủ lực đánh chiếm các mục tiêu then chốt.

Cựu chiến binh Đào Trọng An chia sẻ, những ngày cuối tháng 4/1975, không khí trên các tuyến hành quân hết sức khẩn trương. Bộ đội gần như hành quân liên tục, vừa đi, vừa chuẩn bị chiến đấu, mang theo đầy đủ vũ khí, trang bị và nhu yếu phẩm. Dù mệt mỏi nhưng ai cũng mang trong mình quyết tâm cao bởi tất cả mọi người đều hiểu rằng, thời khắc lịch sử đã cận kề.

Rạng sáng 30/4/1975, các cánh quân đồng loạt nổ súng tiến công vào Sài Gòn. Đơn vị của ông An nhận lệnh phối hợp với lực lượng xe tăng, trong đó có Lữ đoàn xe tăng 203 tiến về hướng cầu Sài Gòn - một trong những cửa ngõ quan trọng dẫn vào trung tâm thành phố.

Cựu chiến binh Đào Trọng An nhớ lại, trên đường tiến quân, ông cùng đồng đội phải đối mặt với sự chống trả quyết liệt của quân địch. Tuy nhiên, với khí thế tiến công áp đảo, các lực lượng của ta nhanh chóng vượt qua các chốt chặn, mở đường cho xe tăng và bộ binh tiến sâu vào nội đô.

Trong đội hình tiến công thần tốc, các mũi quân nhanh chóng hội tụ về trung tâm Sài Gòn. Khoảng trưa 30/4/1975, xe tăng của quân ta tiến vào Dinh Độc Lập. Ông An cùng đồng đội có mặt trong đội hình phối hợp, tham gia làm chủ mục tiêu. Thời khắc lá cờ giải phóng tung bay trên nóc Dinh Độc Lập cũng là lúc Tổng thống chính quyền Sài Gòn Dương Văn Minh tuyên bố đầu hàng vô điều kiện.

Cựu chiến binh Đào Trọng An xúc động cho biết, khoảnh khắc ấy, mọi người gần như vỡ òa. Sau bao năm chiến đấu, hy sinh, cuối cùng đất nước đã hoàn toàn thống nhất. Với ông, đó không chỉ là một chiến thắng quân sự, mà còn là sự kết tinh của lòng quả cảm, ý chí kiên cường và sự hy sinh to lớn của biết bao thế hệ người Việt Nam. Nhiều đồng đội của ông đã ngã xuống ngay trước thời khắc toàn thắng, để lại trong ông những ký ức không thể nào quên.

Hào khí bất khuất

Cựu chiến binh Vũ Doanh Hùng (sinh năm 1952), phường Nam Định cũng là một trong những người lính trực tiếp tham gia vào những trận đánh ác liệt trong giai đoạn cuối của cuộc kháng chiến chống đế quốc Mỹ, đặc biệt là những ngày sôi động của Chiến dịch Hồ Chí Minh. Nhập ngũ tháng 4/1970, ông được biên chế vào Sư đoàn 7, Trung đoàn 209, Quân đoàn 4. Trong suốt những năm chiến đấu, ông Hùng cùng đồng đội bám trụ tại các địa bàn chiến lược, thường xuyên đối mặt với bom đạn và những đợt càn quét ác liệt của quân địch.

Vào tháng 4/1975, khi Cuộc Tổng tiến công và nổi dậy bước vào giai đoạn quyết định, Sư đoàn 7 được giao nhiệm vụ tham gia đánh chiếm các mục tiêu chiến lược trên hướng Đông nhằm chọc thủng tuyến phòng thủ phía Đông Sài Gòn. Đơn vị của ông Hùng trực tiếp tham gia các trận đánh tại Long Khánh và đặc biệt là trận Xuân Lộc - trận quyết chiến chiến lược, phá vỡ tuyến phòng thủ kiên cố nhất phía Đông Sài Gòn của Quân lực Việt Nam Cộng hòa.

Sau khi tuyến phòng thủ Xuân Lộc bị phá vỡ, mở cánh cửa tiến vào Sài Gòn, đơn vị của ông Hùng nhanh chóng tổ chức đội hình, hành quân theo hướng Trảng Bom ra Quốc lộ 1A, tiếp tục áp sát mục tiêu. Đêm 29/4/1975, đơn vị tiến vào khu vực Hố Nai - Biên Hòa là nơi diễn ra một trong những trận đánh ác liệt nhất trên hướng Đông trong những giờ phút cuối cùng của chiến tranh.

Cựu chiến binh Vũ Doanh Hùng chia sẻ, tại Hố Nai, địch tổ chức chống trả quyết liệt nhằm ngăn chặn bước tiến của quân ta vào Sài Gòn. Sư đoàn 7 cùng Sư đoàn 341 là những đơn vị chịu sức ép lớn nhất, vừa tiến công, vừa phải chống lại các đợt phản kích bằng pháo binh và hỏa lực mạnh của đối phương. Pháo địch dội xuống liên tục, đất đá tung lên mù mịt. Trong hoàn cảnh đó, ông cùng đồng đội vừa trực tiếp tham gia chiến đấu, vừa hỗ trợ cứu thương. Cuộc chiến kéo dài xuyên đêm, đến rạng sáng 30/4/1975, đơn vị vẫn kiên cường bám trụ, giữ vững đội hình tiến công.

Trận đánh tại Hố Nai được đánh giá là một trong những điểm chốt chặn ác liệt cuối cùng trên hướng Đông trước khi quân ta tiến vào Sài Gòn. Vai trò của Sư đoàn 7 trong việc yểm trợ, giữ vững hướng tiến công là hết sức quan trọng, góp phần tạo điều kiện để các binh đoàn chủ lực thọc sâu vào nội đô.

Trưa 30/4/1975, khi đang cùng đồng đội tiếp tục làm nhiệm vụ, ông Hùng bất ngờ nghe tin Tổng thống chính quyền Sài Gòn Dương Văn Minh tuyên bố đầu hàng vô điều kiện. Tin chiến thắng lan nhanh trong đơn vị. Mọi người như vỡ òa, ôm lấy nhau, sau đó các chiến sĩ ùa ra đường, hòa vào dòng người trong niềm vui thống nhất. Với ông Hùng, khoảnh khắc ấy là sự đền đáp xứng đáng sau những năm tháng chiến đấu không ngừng nghỉ. Tuy nhiên, xen lẫn niềm vui là nỗi nhớ về những đồng đội đã ngã xuống ngay trước ngày chiến thắng.

Chủ tịch Hội Cựu chiến binh phường Nam Định Mai Văn Quyền cho biết, Hội có khoảng 7.800 hội viên, trong đó gần 1.000 hội viên từng trực tiếp tham gia chiến dịch giải phóng miền Nam. Hơn nửa thế kỷ đã trôi qua, nhưng ký ức về Chiến dịch Hồ Chí Minh vẫn vẹn nguyên trong tâm trí những người lính năm xưa. Trở về với cuộc sống đời thường, các cựu chiến binh luôn trân trọng quá khứ hào hùng, đồng thời lan tỏa cho thế hệ hôm nay và mai sau nhận thức sâu sắc hơn về giá trị của hòa bình, độc lập. Những câu chuyện họ kể không chỉ là ký ức cá nhân, mà còn là những chứng nhân sống động cho một giai đoạn lịch sử oanh liệt của dân tộc - nơi mỗi người lính đã góp phần làm nên ngày non sông liền một dải.