Mở ra những không gian hợp tác mới cho quan hệ Việt Nam - Pháp

Đây là chuyến thăm chính thức Pháp lần thứ hai của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm, đồng thời cũng là lần đầu tiên Người đứng đầu Đảng, Nhà nước Việt Nam hai lần tham dự sự kiện quốc tế do Pháp tổ chức. Chuyến công tác góp phần tạo thêm động lực để khai thác những tiềm năng còn rộng mở trong khuôn khổ quan hệ Đối tác chiến lược toàn diện Việt Nam - Pháp thời gian tới.

Quan hệ Đối tác chiến lược toàn diện Việt Nam - Pháp ngày càng đi vào chiều sâu

Việt Nam và Cộng hòa Pháp chính thức thiết lập quan hệ ngoại giao ngày 12/4/1973. Hơn 50 năm qua, mối quan hệ Việt Nam - Pháp đã ghi dấu nhiều mốc son trên chặng đường đồng hành cùng phát triển. Hai nước đã nâng cấp quan hệ lên Đối tác chiến lược vào năm 2013 và Đối tác chiến lược toàn diện năm 2024. Việc nâng cấp này đã tạo nền tảng quan trọng cho việc thúc đẩy quan hệ giữa hai nước tiếp tục phát triển mạnh mẽ, sâu sắc và hiệu quả.

Kể từ khi nâng cấp quan hệ lên Đối tác chiến lược toàn diện, hoạt động trao đổi đoàn các cấp giữa hai nước tăng mạnh. Đáng chú ý nhất gần đây là chuyến thăm chính thức Cộng hòa Pháp và dự Hội nghị Cấp cao Pháp ngữ lần thứ 19 tổ chức tại Pháp của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm vào tháng 10/2024. Trong chuyến thăm này, hai nước đã nâng cấp quan hệ lên Đối tác chiến lược toàn diện, đưa Pháp trở thành nước đầu tiên trong Liên minh châu Âu (EU) có quan hệ Đối tác chiến lược toàn diện với Việt Nam, tạo nền tảng quan trọng cho việc thúc đẩy quan hệ giữa hai nước trong giai đoạn tiếp theo.

Tiếp sau đó là chuyến thăm cấp Nhà nước tới Việt Nam của Tổng thống Cộng hòa Pháp Emmanuel Macron và Phu nhân vào tháng 5/2025. Đây là chuyến thăm thứ 5 của Tổng thống Pháp tới Việt Nam kể từ khi hai nước thiết lập quan hệ ngoại giao vào năm 1973, cũng là chuyến thăm Việt Nam đầu tiên của Tổng thống Emmanuel Macron kể từ khi nhậm chức.

Chuyến thăm thể hiện sự coi trọng của Pháp đối với vai trò, vị thế và quan hệ với Việt Nam, đối tác quan trọng của Pháp tại khu vực Đông Nam Á và trong tổng thể chiến lược Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương. Việc đón tiếp Tổng thống Pháp và Phu nhân thăm cấp Nhà nước cũng khẳng định chủ trương nhất quán của Việt Nam luôn coi trọng và mong muốn thúc đẩy hơn nữa quan hệ Đối tác chiến lược toàn diện với Pháp đi vào chiều sâu, thực chất, hiệu quả.

Hai nước cũng duy trì nhiều cơ chế đối thoại, hợp tác như Đối thoại chiến lược an ninh, quốc phòng; Đối thoại cấp cao thường niên về kinh tế; Đối thoại chiến lược và hợp tác quốc phòng; Hội nghị hợp tác địa phương; Tham vấn chính trị và Đối thoại Biển.

Hợp tác trong lĩnh vực kinh tế, thương mại, đầu tư hiện đóng vai trò trụ cột trong quan hệ hai nước với kim ngạch thương mại song phương đạt hơn 6,3 tỷ USD năm 2025 (tăng 16,4% so với năm 2024); 5 tháng đầu năm 2026 đạt 3 tỷ USD (tăng 26,9% so với cùng kỳ năm 2025).

Trong lĩnh vực đầu tư, tính đến hết tháng 7/2026, Pháp có 744 dự án đầu tư tại Việt Nam với tổng số vốn đăng ký đạt hơn 4 tỷ USD, đứng thứ 16/153 quốc gia và vùng lãnh thổ đầu tư tại Việt Nam.

Các lĩnh vực hợp tác về giáo dục, đào tạo, khoa học-công nghệ và y tế cũng là những điểm sáng nổi bật giữa hai nước. Theo Đại sứ đặc mệnh toàn quyền Việt Nam tại Pháp Trịnh Đức Hải, Pháp là nơi đào tạo nhiều thế hệ trí thức, chuyên gia, kỹ sư, đặc biệt là các thế hệ bác sĩ và chuyên gia y tế đầu ngành của Việt Nam.

Mạng lưới các viện Pasteur tại Việt Nam cùng sự hiện diện lâu đời của các viện nghiên cứu hàng đầu của Pháp như Viện Nghiên cứu Phát triển Pháp (IRD), Trung tâm Hợp tác Quốc tế Nghiên cứu Nông nghiệp phục vụ phát triển Pháp (CIRAD), Trung tâm Nghiên cứu Khoa học Quốc gia Pháp (CNRS) và Cơ quan nghiên cứu quốc gia về HIV/AIDS và viêm gan của Pháp (ANRS) đã tạo nền tảng vững chắc cho hợp tác khoa học và y sinh học giữa hai nước.

Hiện có gần 6.000 sinh viên Việt Nam đang theo học tại Pháp, cùng các mô hình đào tạo tiêu biểu như Đại học Khoa học và Công nghệ Hà Nội và Trung tâm Pháp-Việt đào tạo về Quản lý. Đại sứ Trịnh Đức Hải cho rằng đây là nền tảng quý báu cần tiếp tục được phát huy và mở rộng sang các lĩnh vực công nghệ cao, y tế chuyên sâu và kinh tế xanh.

Một trong những cầu nối quan trọng cho tình hữu nghị giữa hai nước là cộng đồng hơn 300.000 người Việt Nam và gốc Việt sinh sống, hội nhập sâu rộng tại Pháp. Bên cạnh đó là mạng lưới hợp tác giữa các địa phương hai nước được duy trì qua nhiều thập kỷ đã mang lại những giá trị thiết thực trong các lĩnh vực như quy hoạch đô thị, bảo tồn di sản, y tế cơ sở và thể thao cộng đồng.

Ngoài ra, quan hệ quốc phòng-an ninh giữa hai nước cũng luôn được củng cố, tăng cường. Hợp tác khoa học-công nghệ, trong đó có lĩnh vực vũ trụ, được xác định là một trụ cột mới, then chốt và còn nhiều dư địa để tạo đột phá.

Trên diễn đàn đa phương, Việt Nam và Pháp chia sẻ nhiều quan điểm tương đồng về các vấn đề quốc tế và khu vực, ủng hộ chủ nghĩa đa phương, phối hợp chặt chẽ tại các tổ chức quốc tế như Liên hợp quốc, ASEAN-EU, Cộng đồng Pháp ngữ.

Tạo xung lực mới cho quan hệ Đối tác chiến lược toàn diện Việt Nam - Pháp

Trên cơ sở tin cậy chính trị giữa hai nước ngày càng được củng cố và phát triển mạnh mẽ, chuyến thăm chính thức Cộng hòa Pháp và dự Hội nghị Thượng đỉnh Không gian vũ trụ tại Paris (Pháp) của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm cùng Phu nhân và đoàn đại biểu cấp cao Việt Nam từ ngày 10 đến 12/9/2026 là một dấu mốc quan trọng.

Đây là chuyến thăm chính thức Pháp lần thứ hai của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm, đồng thời cũng là lần thứ hai Người đứng đầu Đảng, Nhà nước Việt Nam tham dự sự kiện quốc tế do Pháp tổ chức, đặc biệt đây là Hội nghị ở cấp nguyên thủ lần đầu tiên trên thế giới về lĩnh vực không gian vũ trụ. Trước đó, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm đã thăm chính thức Pháp và dự Hội nghị Cấp cao Pháp ngữ lần thứ 19 tổ chức tại Pháp vào tháng 10/2024.

Chuyến thăm lần này tiếp tục khẳng định nhất quán đường lối đối ngoại độc lập, tự chủ, đa phương hóa, đa dạng hóa, chủ động và tích cực hội nhập quốc tế toàn diện, sâu rộng của Việt Nam; đồng thời thể hiện sự coi trọng của Việt Nam đối với Pháp - một đối tác có vị thế quan trọng tại châu Âu và trên trường quốc tế.

Theo Thứ trưởng Ngoại giao Lê Thị Thu Hằng, chuyến thăm diễn ra trong bối cảnh quan hệ hai nước đang phát triển tích cực, toàn diện, cả về chiều rộng và chiều sâu, trên nền tảng tin cậy chính trị ngày càng cao và những gắn kết sâu sắc về lịch sử, văn hóa, giao lưu nhân dân. Chuyến thăm khẳng định sự coi trọng đặc biệt của Việt Nam đối với quan hệ Đối tác Chiến lược toàn diện Việt Nam-Pháp; đồng thời, góp phần đưa hai nước trở thành những đầu cầu chiến lược của nhau tại hai khu vực EU và ASEAN.

Chuyến thăm là dịp quan trọng để hai bên tiếp tục củng cố tin cậy chính trị, xác định tầm nhìn dài hạn và cụ thể hóa khuôn khổ Đối tác Chiến lược toàn diện bằng các chương trình, dự án và kết quả cụ thể, trong đó trước mắt là triển khai hiệu quả Kế hoạch hành động 2026-2028. Đồng thời, tạo chuyển biến mạnh hơn trong hợp tác kinh tế, thương mại, đầu tư, đưa khoa học-công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số trở thành động lực mới của quan hệ hai nước.

Chuyến thăm cũng là dịp để hai bên mở ra những định hướng quan trọng trong các lĩnh vực chiến lược và phát triển bền vững như năng lượng mới, chuyển đổi xanh, biến đổi khí hậu, giao thông-hạ tầng, quốc phòng-an ninh, giáo dục-đào tạo; đồng thời tạo ra xung lực mới cho các lĩnh vực truyền thống như văn hóa, y tế, tư pháp, nông nghiệp và hợp tác địa phương.

Bên cạnh đó, chuyến thăm cũng là cơ hội để kết nối những lĩnh vực thế mạnh của Pháp về khoa học-công nghệ, đổi mới sáng tạo và các ngành công nghệ chiến lược với nhu cầu phát triển mới của Việt Nam, qua đó thu hút thêm các nguồn lực phục vụ mục tiêu phát triển nhanh, bền vững của đất nước, góp phần tạo thêm động lực để đưa quan hệ hai nước đi vào chiều sâu, thực chất và hiệu quả hơn.

Đại sứ Trịnh Đức Hải thì kỳ vọng chuyến thăm sẽ mở ra bước chuyển quan trọng trong những lĩnh vực hợp tác chiến lược mới, từ nghiên cứu học thuật sang đồng nghiên cứu và chuyển giao công nghệ lõi trong các lĩnh vực trí tuệ nhân tạo (AI), bán dẫn, công nghệ lượng tử, không gian vũ trụ, hạ tầng giao thông và năng lượng tái tạo. Song song với đó là mở rộng hợp tác chuyên sâu trong các lĩnh vực xã hội thiết yếu như y tế dự phòng, chuyển giao công nghệ y dược sinh học; số hóa, bảo tồn và công bố các tài liệu lưu trữ lịch sử chung; phát triển thể thao thành tích cao và y học thể thao.

Hội nghị Thượng đỉnh Không gian vũ trụ: Nâng cao vị thế của Việt Nam trong hội nhập quốc tế

Với tin cậy chính trị cao, quan hệ Việt Nam - Pháp đang ngày càng được gắn kết, tăng cường thông qua việc ủng hộ các ý tưởng, sáng kiến của nhau nhằm ứng phó với các thách thức toàn cầu và khu vực.

Trong khuôn khổ chuyến thăm chính thức Pháp lần này, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm còn có hoạt động quan trọng là dự Hội nghị Thượng đỉnh Không gian vũ trụ tại Paris (Pháp).

Hội nghị Thượng đỉnh Không gian vũ trụ là sáng kiến do Tổng thống Emmanuel Macron khởi xướng nhằm thúc đẩy đối thoại và định hình hợp tác quốc tế trong lĩnh vực không gian vũ trụ, góp phần định hình các chuẩn mực, quy tắc và khuôn khổ quản trị trong lĩnh vực không gian.

Hội nghị không chỉ là một sự kiện đa phương chuyên ngành mà còn mang ý nghĩa chiến lược về một không gian phát triển, cạnh tranh mới, phản ánh tầm nhìn dài hạn của Pháp trong việc thúc đẩy hợp tác quốc tế về không gian, công nghệ vệ tinh, an ninh và chủ quyền công nghệ.

Hội nghị đề ra 4 ưu tiên gồm: An ninh không gian; Nền kinh tế không gian; Định hình quy định, luật lệ trong lĩnh vực không gian; Tăng cường nghiên cứu khoa học, khám phá vũ trụ, thúc đẩy phát triển công nghệ và sự tham gia của giới trẻ. Đây là hội nghị lần đầu tiên trên thế giới về lĩnh vực không gian vũ trụ được tổ chức ở cấp nguyên thủ.

Thứ trưởng Ngoại giao Lê Thị Thu Hằng khẳng định, việc Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm tham dự Hội nghị Thượng đỉnh Không gian vũ trụ tại Paris thể hiện tầm nhìn phát triển và tinh thần chủ động hội nhập của Việt Nam, triển khai ở cấp cao nhất các chủ trương, định hướng lớn của Đảng về đối ngoại, hội nhập quốc tế và phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo, tạo điều kiện Việt Nam tham gia định hình các khuôn khổ hợp tác quốc tế trong một lĩnh vực ngày càng có ý nghĩa chiến lược đối với nước ta.

Công nghệ không gian hiện gắn trực tiếp với kinh tế số, viễn thông, quan sát Trái đất, quản lý tài nguyên, dự báo và phòng, chống thiên tai, ứng phó biến đổi khí hậu, an ninh cũng như nhiều lĩnh vực thiết yếu khác.

Việc tham dự Hội nghị còn là dịp quan trọng để Việt Nam tham gia từ sớm vào quá trình định hình các quy tắc, chuẩn mực và cơ chế quản trị toàn cầu đối với các lĩnh vực mới nổi của không gian vũ trụ như các hệ thống giám sát không gian, dữ liệu, quản lý tần số, giao thông không gian... cũng như mở ra tiếp xúc, hợp tác thực chất đối với các đối tác quốc tế trong lĩnh vực này.

Đồng thời, thông qua việc tham dự hội nghị, Việt Nam có cơ hội đóng góp tiếng nói vào định hình quản trị không gian vũ trụ theo hướng vì hòa bình, an toàn, bền vững, công bằng, vì lợi ích chung của nhân loại; qua đó tiếp tục khẳng định hình ảnh một Việt Nam chủ động, tích cực và có trách nhiệm trong xử lý các vấn đề toàn cầu.

Trong khi đó, Đại sứ Pháp tại Việt Nam Olivier Brochet đánh giá cao việc Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm tham dự Hội nghị Thượng đỉnh về Không gian vũ trụ, cho rằng đây là một tín hiệu vô cùng tích cực, mang lại niềm vui lớn cho phía Pháp.

Đại sứ Olivier Brochet khẳng định sự tham gia của đoàn đại biểu cấp cao Việt Nam tại Hội nghị Thượng đỉnh về Không gian vũ trụ là minh chứng cho chủ trương của Pháp trong việc hợp tác bình đẳng với tất cả các quốc gia, dù là cường quốc không gian vũ trụ hay các nước đang phát triển thì cũng đều có quyền lợi chính đáng tiếp cận không gian vũ trụ trong tương lai.

Nguồn: https://baotintuc.vn/chinh-tri/mo-ra-nhung-khong-gian-hop-tac-moi-cho-quan-he-viet-nam-phap-20260909063206194.htm