Thu ngân sách trên 1 triệu tỷ đồng là một trong những nhiệm vụ trọng tâm của Thành phố Hồ Chí Minh trong năm 2026, góp phần tạo nguồn lực thực hiện mục tiêu tăng trưởng kinh tế hai con số.
Sau 9 tháng, dù kết quả thu ngân sách vẫn duy trì đà tăng trưởng, song khối lượng thu còn lại lớn đang tạo áp lực lên công tác điều hành quý 4, đặc biệt ở khả năng hiện thực hóa nguồn thu từ đất đai, thu hồi nợ thuế và khai thác dư địa thu từ hoạt động kinh tế.
Áp lực hoàn thành mục tiêu còn lớn
Theo ông Hoàng Vũ Thảnh, Giám đốc Sở Tài chính Thành phố Hồ Chí Minh, tổng thu ngân sách nhà nước trên địa bàn trong 9 tháng năm 2026 đạt 676.937 tỷ đồng, bằng 84,2% dự toán được giao và tăng 16,9% so với cùng kỳ. Thành phố tiếp tục dẫn đầu cả nước về thu ngân sách, chiếm khoảng 29,5% tổng thu ngân sách nhà nước.
Xét theo cơ cấu, thu nội địa đạt 490.782 tỷ đồng, bằng 83,5% dự toán và tăng 18,7% so với cùng kỳ. Thu từ dầu thô đạt 47.163 tỷ đồng, bằng 119,4% dự toán, tăng 33,7%. Trong khi đó, thu từ hoạt động xuất nhập khẩu đạt 138.880 tỷ đồng, bằng 78,7% dự toán và tăng 6,5%.
Những con số này cho thấy nguồn thu ngân sách của Thành phố tiếp tục duy trì đà tăng trưởng, trong đó thu nội địa đóng vai trò chủ lực. Tuy nhiên, tiến độ thực hiện giữa các khoản thu chưa đồng đều. Thu từ dầu thô đã vượt dự toán, còn thu nội địa và thu từ hoạt động xuất nhập khẩu vẫn cần tiếp tục tăng tốc trong những tháng cuối năm.
Đáng chú ý, để hoàn thành mục tiêu thu trên 1 triệu tỷ đồng thì trong 3 tháng còn lại của năm 2026, Thành phố cần thu hơn 333.000 tỷ đồng, bình quân khoảng 110.000 tỷ đồng/tháng. Đây là mức thu bình quân cao hơn đáng kể so với tốc độ thực hiện trong 9 tháng năm nay, đòi hỏi các nguồn thu dự kiến phải được chuyển hóa thành kết quả thực tế trong thời gian ngắn.
Đối với nguồn thu nội địa, ông Giang Văn Hiển, Phó Trưởng Thuế Thành phố Hồ Chí Minh, cho biết số thu ngân sách do cơ quan thuế thực hiện trong 9 tháng đạt 538.079 tỷ đồng, bằng 85,8% dự toán Chính phủ giao và tăng gần 20% so với cùng kỳ. Riêng khu vực sản xuất, kinh doanh đạt 95% dự toán, tăng 33,3%.
Kết quả này phản ánh sự đóng góp tích cực của hoạt động sản xuất, kinh doanh vào ngân sách. Tuy nhiên, theo ông Giang Văn Hiển, tốc độ tăng thu ngân sách gần đây có xu hướng chậm lại, một phần do tác động của các chính sách hỗ trợ doanh nghiệp, khiến thời điểm nộp thuế được dịch chuyển. Nhiều khoản thuế được gia hạn sẽ đến hạn trong tháng 11 và tháng 12, vì vậy khả năng thu đúng, thu đủ các khoản này sẽ ảnh hưởng trực tiếp đến kết quả ngân sách cuối năm.
Đối với hoạt động xuất nhập khẩu, đại diện Chi cục Hải quan Khu vực 2 cho biết, số thu ngân sách từ hoạt động này đạt 138.920 tỷ đồng trong 9 tháng, bằng 78,3% chỉ tiêu pháp lệnh và 69,5% chỉ tiêu Ủy ban Nhân dân Thành phố giao là 200.000 tỷ đồng.
Để hoàn thành chỉ tiêu được giao, Hải quan khu vực 2 cần thu thêm khoảng 61.080 tỷ đồng trong quý 4, bình quân 20.360 tỷ đồng/tháng. Đây được xem là thách thức rất lớn đối với cơ quan này trong bối cảnh hoạt động xuất nhập khẩu đang chịu tác động lớn từ tình hình địa chính trị thế giới.
Khai thác dư địa thu, bảo đảm nguồn lực tăng trưởng
Trước áp lực hoàn thành mục tiêu thu ngân sách 1 triệu tỷ đồng, Thành phố Hồ Chí Minh đang tập trung triển khai đồng bộ các giải pháp nhằm đẩy nhanh tiến độ thu ngân sách trong quý 4. Trọng tâm là tổ chức đấu giá đất, thu hồi nợ thuế, ghi thu ngân sách từ các dự án ứng vốn bồi thường, giải phóng mặt bằng và các dự án BT; đồng thời tăng cường chống thất thu trong hoạt động kinh tế.
Theo ông Hoàng Vũ Thảnh, Giám đốc Sở Tài chính Thành phố Hồ Chí Minh, đối với nguồn thu từ đất, Thành phố đặt mục tiêu thu tối thiểu 181.358 tỷ đồng từ đấu giá đất trong năm 2026. Sở Tài chính đề nghị Sở Nông nghiệp và Môi trường, Trung tâm Phát triển quỹ đất khẩn trương hoàn thiện phương án giá, đẩy nhanh đấu giá các khu đất đủ điều kiện và tháo gỡ vướng mắc đối với những khu đất chưa thể triển khai.
Song song đó, Thành phố tập trung thu hồi nợ thuế, nhất là các khoản nợ liên quan đến đất đai; đôn đốc thực hiện nghĩa vụ thuế được gia hạn và rà soát các khoản thu theo kiến nghị của cơ quan thanh tra, kiểm toán, các khoản tạm ứng ngân sách đến hạn phải hoàn trả.
Một nguồn thu khác được Sở Tài chính tính toán là các dự án mà nhà đầu tư tự nguyện ứng vốn bồi thường, giải phóng mặt bằng, hỗ trợ tái định cư và các dự án thanh toán theo hình thức xây dựng-chuyển giao (BT). Trong tháng 10/2026, Sở Tài chính dự kiến tham mưu Ủy ban Nhân dân Thành phố điều chỉnh dự toán thu, chi ngân sách khoảng 20.000 tỷ đồng, làm cơ sở ghi thu, ghi chi đối với các khoản ứng trước được khấu trừ vào tiền sử dụng đất, tiền thuê đất và các dự án BT đủ điều kiện.
Ở lĩnh vực xuất nhập khẩu, Thành phố tiếp tục triển khai các giải pháp tạo thuận lợi thương mại, chống thất thu và phối hợp với doanh nghiệp kinh doanh kho, bãi, cảng nhằm giảm thời gian, chi phí logistics. Công tác quản lý thuế cũng được đẩy mạnh chuyển đổi số, ứng dụng công nghệ thông tin và phân tích dữ liệu lớn để kiểm soát hóa đơn điện tử, phát hiện và xử lý hành vi gian lận, mua bán hóa đơn trái pháp luật, chuyển giá và trốn thuế.
Để góp phần hoàn thành mục tiêu thu ngân sách 1 triệu tỷ đồng trong năm nay, ông Giang Văn Hiển, Phó Trưởng Thuế Thành phố Hồ Chí Minh, cho biết đơn vị đặt mục tiêu thu ngoài đất bình quân khoảng 48.000 tỷ đồng/tháng trong quý 4. Các giải pháp trọng tâm gồm giao chỉ tiêu thu hằng tuần gắn với trách nhiệm người đứng đầu; đôn đốc các khoản thuế đến hạn, thu hồi nợ thuế; tăng cường chống thất thu dựa trên dữ liệu, nhất là trong lĩnh vực hóa đơn điện tử và thương mại điện tử; đồng thời đẩy nhanh xác định nghĩa vụ tài chính đối với các hồ sơ đất đai đủ điều kiện.
Đối với nguồn thu từ đất Thuế Thành phố Hồ Chí Minh kiến nghị Ủy ban Nhân dân Thành phố rà soát các dự án có khả năng phát sinh tiền sử dụng đất, tiền thuê đất trong năm 2026; đẩy nhanh hoàn thiện hồ sơ, đấu giá các khu đất đủ điều kiện và tăng cường chia sẻ dữ liệu giữa các cơ quan để xác định nghĩa vụ tài chính kịp thời. Ngành thuế sẽ phối hợp với các sở, ngành, địa phương theo dõi nghĩa vụ tài chính từng dự án, kịp thời tham mưu tháo gỡ vướng mắc.
Với nguồn thu xuất nhập khẩu, Chi cục Hải quan khu vực 2 cho biết sẽ tiếp tục cải cách thủ tục hành chính, chống thất thu, gian lận thương mại và hỗ trợ doanh nghiệp thông quan. Trong 9 tháng năm, đơn vị đã làm việc trực tiếp với 795 doanh nghiệp để tháo gỡ khó khăn, vướng mắc.
Thời gian tới, Chi cục Hải quan khu vực 2 sẽ tăng cường phối hợp với các cơ quan liên quan để hỗ trợ doanh nghiệp FDI, các dự án trọng điểm ngay từ giai đoạn đầu, hướng dẫn thực hiện thủ tục hải quan và tiếp cận chính sách ưu đãi thuế theo quy định. Đồng thời, đơn vị tiếp tục vận động, tạo điều kiện để doanh nghiệp lựa chọn thực hiện thủ tục hải quan tại Thành phố Hồ Chí Minh khi phù hợp với hoạt động sản xuất, kinh doanh, qua đó góp phần mở rộng cơ sở thu ngân sách./.
Email:
Mã xác nhận: