Nhiều thách thức khi thương mại hóa kết quả nghiên cứu khoa học

Khó tiếp cận thị trường

Hướng đến xây dựng hạ tầng trí tuệ nhân tạo (A.I.) đáng tin cậy, nhóm nghiên cứu của Tiến sĩ Trần Thanh Tùng - Phó Trưởng khoa Khoa Công nghệ thông tin, Trường Đại học Quốc tế, Đại học Quốc gia TP. Hồ Chí Minh đã phát triển CertaBot. Đây là giải pháp A.I. chatbot dành cho các lĩnh vực yêu cầu độ chính xác và tính minh bạch cao như dịch vụ công, tài chính và y tế.

Khác với các chatbot thông thường, CertaBot không chỉ đưa ra câu trả lời mà còn có khả năng truy vết dữ liệu, giải trình logic và cung cấp bằng chứng cho từng kết quả. Theo Tiến sĩ Trần Thanh Tùng, nhóm nghiên cứu đang ứng dụng phương pháp Neuro-symbolic A.I. nhằm nâng cao độ chính xác và khả năng kiểm soát của hệ thống. Tuy nhiên, thách thức lớn nhất hiện nay là đưa công nghệ ra khỏi phòng thí nghiệm để hợp tác cùng doanh nghiệp, triển khai các bài toán thực tế và chứng minh hiệu quả theo tiêu chuẩn ứng dụng.

Ở lĩnh vực cơ điện tử, nhóm nghiên cứu Khoa Vật lý - Vật lý Kỹ thuật, Trường Đại học Khoa học Tự nhiên, Đại học Quốc gia TP. Hồ Chí Minh cũng đã phát triển thành công bàn tay robot mềm Delta sử dụng công nghệ khí nén, có khả năng gắp các vật thể mềm, dễ vỡ hoặc có hình dạng phức tạp mà robot công nghiệp thông thường còn hạn chế.

Nghiên cứu viên Nguyễn Xuân Thịnh cho biết, nhóm đang tích cực tham gia các triển lãm khoa học công nghệ để kết nối với doanh nghiệp và tìm cơ hội thương mại hóa sản phẩm. Tuy nhiên, việc thiếu đối tác công nghiệp cũng như nguồn kinh phí đầu tư vẫn là những rào cản lớn trong quá trình đưa công nghệ vào ứng dụng thực tiễn.

Cần sự đồng hành của doanh nghiệp

Theo các chuyên gia, khoảng cách từ nghiên cứu đến thương mại hóa vẫn tồn tại nhiều "điểm nghẽn", đặc biệt là giai đoạn được gọi là "thung lũng chết" - khi công nghệ đã tạo ra nguyên mẫu nhưng chưa đủ điều kiện để sản xuất quy mô lớn và đưa ra thị trường.

Giáo sư, Tiến sĩ Phạm Văn Hùng - Phó Hiệu trưởng Trường Đại học Quốc tế, Đại học Quốc gia TP. Hồ Chí Minh cho rằng để vượt qua giai đoạn này cần nguồn kinh phí rất lớn để các nhà khoa học phát triển sản phẩm ở quy mô pilot, từng bước hoàn thiện theo nhu cầu thị trường trước khi chuyển sang sản xuất công nghiệp.

Bên cạnh nguồn lực tài chính, Phó Giáo sư, Tiến sĩ Trần Văn Mẫn - Trưởng phòng Khoa học Công nghệ, Trường Đại học Khoa học Tự nhiên, Đại học Quốc gia TP. Hồ Chí Minh nhấn mạnh doanh nghiệp cần tham gia ngay từ giai đoạn hình thành ý tưởng nghiên cứu. Việc đồng hành từ sớm sẽ giúp các nhà khoa học hiểu rõ nhu cầu thực tiễn, từ đó định hướng đề tài sát với yêu cầu của thị trường và tạo điều kiện để sản phẩm được thử nghiệm trong môi trường sản xuất.

Theo các chuyên gia, khi khoảng cách giữa phòng thí nghiệm và doanh nghiệp được thu hẹp, cùng với sự đồng hành của Nhà nước, các công trình nghiên cứu khoa học sẽ có nhiều cơ hội được thương mại hóa, góp phần thúc đẩy đổi mới sáng tạo và tạo động lực cho phát triển kinh tế, xã hội.

>>> Xin mời quý vị đón xem Thời sự HTV lúc 20 giờ và Chương trình Thế giới 24G lúc 20 giờ 30 phút mỗi ngày trên kênh HTV9