Lệnh ngừng bắn có hiệu lực từ ngày 17/4/2026 (giờ Việt Nam) đã mang lại khoảng lặng hiếm hoi cho khu vực biên giới đầy khói lửa. Được bảo trợ bởi Mỹ, thỏa thuận yêu cầu chính phủ Li-băng kiểm soát Hezbollah, trong khi Israel bảo lưu quyền tự vệ. Thủ tướng Netanyahu gọi đây là "cơ hội lịch sử", nhưng thực tế thực địa lại khốc liệt hơn nhiều so với những tuyên bố ngoại giao.

Thủ tướng Israel nhắc lại một trong những yêu cầu để đạt thỏa thuận là phải giải giáp Hezbollah - lực lượng vũ trang thân Iran tại Li-băng. Ngoài ra, quân đội Israel vẫn sẽ duy trì hiện diện tại miền Nam Li-băng và có thể hành động nếu phát hiện mối đe dọa.

Cân nhắc chiến lược của Israel và vai trò trung gian của Mỹ

Hezbollah là mục tiêu chính của Israel, khi nước này muốn tránh bị sa lầy ở nhiều mặt trận: vừa với Hezbollah ở phía Bắc, vừa với Hamas ở phía Nam, và với Iran. Việc này sẽ khiến Israel phân tán lực lượng, dẫn đến nguy cơ xung đột lan rộng, kèm theo là những thiệt hại kinh tế lớn cho cả đôi bên.

Phía Mỹ, Tổng thống và Phó Tổng thống cũng phủ nhận việc Li-băng là một phần trong thỏa thuận ngừng bắn với Iran. Tuy nhiên, ông Donald Trump cho biết đã điện đàm với Thủ tướng Israel, kêu gọi nước này giảm cường độ tấn công vào Li-băng để tạo điều kiện cho đàm phán Mỹ - Iran. Thực tế, tình hình đang nghiêng về hướng "kiềm chế kết hợp đàm phán song song với chiến sự", với việc Mỹ can thiệp để hạn chế leo thang.

Sông Litani được xem là ranh giới tự nhiên cắt ngang phía Nam Li-băng, khu vực Israel đặt mục tiêu phải loại bỏ hoàn toàn lực lượng Hezbollah. Ngày 20/4, Israel cảnh báo cư dân miền Nam Li-băng không trở về vành đai dọc biên giới hai nước và không tiếp cận khu vực sông Litani.

Theo hãng tin quốc gia Li-băng, rạng sáng ngày 21/4, lực lượng Israel gia tăng hoạt động quân sự trên diện rộng tại nhiều làng mạc và thị trấn biên giới phía Nam như Bayt Lif, Chamaa, Al Bayada và Naqoura. Nhiều khu dân cư đã bị phá hủy do bị gài thuốc nổ. Các cuộc đột kích và phá dỡ cũng được ghi nhận tại Bint Jbeil, Khiam và Haret Saida, cho thấy căng thẳng vẫn leo thang bất chấp lệnh ngừng bắn.

Tổng thống Li-băng Joseph Aoun nhấn mạnh rằng đàm phán là con đường thiết yếu để chấm dứt xung đột. Ông bác bỏ quan điểm cho rằng thương lượng đồng nghĩa với đầu hàng. Nhà lãnh đạo Li-băng kêu gọi người dân "đứng về phía nhà nước", đồng thời nhấn mạnh các ưu tiên trước mắt gồm chấm dứt các cuộc tấn công, yêu cầu Israel rút quân và trả tự do cho những người bị bắt giữ.

Khi Israel còn tiếp tục tiến hành các chiến dịch ở miền Nam Li-băng, lệnh ngừng bắn do Mỹ bảo trợ dường như rất mong manh. Cuộc đàm phán tiếp theo diễn ra trong ngày 23/4 chỉ như một tia sáng le lói cho hy vọng hòa bình ở khu vực còn nhiều bất ổn. Nhưng với dân thường, thà là có cơ hội, còn hơn đẩy họ vào vực sâu của những xung đột liên miên bất tận.