Thị trường vàng Việt Nam: Ngân hàng Nhà nước hé lộ lộ trình bỏ độc quyền vàng miếng và mở sàn giao dịch quốc gia

Nhiều người kì vọng khi nguồn cung trong nước tăng sẽ kéo hẹp chênh lệch giá vàng trong nước và thế giới.

Ông Nguyễn Đức Lệnh - Phó Giám đốc Ngân hàng Nhà nước Chi nhánh Khu vực II, cho biết việc thực hiện các giải pháp sẽ khắc phục được những tồn tại, hạn chế do độc quyền sản xuất vàng miếng gây ra.

Theo ông Lệnh, điều này cũng sẽ cho phép các doanh nghiệp nhập khẩu vàng nguyên liệu, qua đó đảm bảo giá vàng trong nước diễn biến phù hợp với giá vàng thế giới.

Theo chuyên gia kinh tế Trương Hiền Phương, sự cạnh tranh và cơ chế thị trường mở rộng sẽ góp phần điều tiết giá vàng hiệu quả hơn. Ông Phương nhận định, điều này sẽ giúp giá vàng tiệm cận hơn với quy luật cung cầu của nền kinh tế thị trường.

Hiện có 38 doanh nghiệp, ngân hàng được cấp phép kinh doanh mua bán vàng miếng. Tuy nhiên, với quy định về điều kiện cấp phép sản xuất vàng miếng tại dự thảo, doanh nghiệp sản xuất vàng miếng phải có vốn điều lệ tối thiểu 1.000 tỉ đồng; tổ chức tín dụng phải có vốn từ 50.000 tỉ đồng.

Như vậy, tính theo quy mô vốn điều lệ hiện hành, chỉ có một số doanh nghiệp "đầu ngành" như PNJ, DOJI, SJC và 7 ngân hàng: Vietcombank, VPBank, Techcombank, BIDV, MB, VietinBank và Agribank đủ điều kiện.

Ông Nguyễn Đức Lệnh - Phó Giám đốc Ngân hàng Nhà nước Chi nhánh Khu vực II, cho biết sắp tới sẽ có hệ thống cơ chế quy định rõ ràng về điều kiện sản xuất vàng miếng và nhập khẩu nguyên liệu.

Theo ông Lệnh, các công cụ quản lý sẽ được đưa ra, bao gồm điều kiện và hạn mức nhập khẩu, để các doanh nghiệp thực hiện đúng quy định. Đặc biệt, Ngân hàng Nhà nước sẽ chú trọng đến việc công khai, minh bạch, có quy trình quy chuẩn rõ ràng và liên kết thông tin với cơ quan quản lý nhà nước.

Những quy định này nhằm giúp cơ quan quản lý nhà nước kiểm soát tốt hoạt động của doanh nghiệp trong lĩnh vực này.

Việc xóa bỏ độc quyền trong sản xuất vàng miếng là điều kiện cần thiết, nhưng để thị trường vàng phát triển ổn định và dần tiệm cận với chuẩn quốc tế, chính phủ đang hướng đến mục tiêu lớn hơn là lập sàn giao dịch vàng giúp chuyển hóa vàng thành vốn lưu thông trong nền kinh tế.

Ông Trương Hiền Phương - Chuyên gia kinh tế, đề xuất các cơ quan quản lý cần hành động quyết liệt hơn để bình ổn thị trường vàng, tránh tình trạng đầu cơ thổi giá và tạo cung cầu ảo.

Ông Phương nhấn mạnh rằng, để bình ổn thị trường vàng, cần triệt phá các khuynh hướng đầu cơ, thổi giá, hoặc tạo cung cầu ảo. Đồng thời, ông đề xuất mở rộng "sân chơi" cho thị trường bằng cách tăng cường nhà cung cấp để gia tăng nguồn cung dồi dào. Chuyên gia này cũng gợi ý tạo ra một sân chơi mới, như thị trường hàng hóa, giúp các nhà đầu tư có nhu cầu giao dịch vàng tiếp cận thông tin cụ thể, rõ ràng, và minh bạch. Những giải pháp này được kỳ vọng sẽ hướng tới một thị trường vàng lành mạnh và minh bạch hơn.

Theo Tiến sĩ Châu Đình Linh - Giảng viên Đại học Ngân hàng TP.HCM, thị trường vàng trong nước cần được hiện đại hóa với việc triển khai các sản phẩm như chứng chỉ vàng và sàn vàng vật chất. Điều này nhằm tăng cường tính minh bạch và rõ ràng trong giao dịch.

Bên cạnh đó, Tiến sĩ Linh nhấn mạnh sự cần thiết của việc thiết lập lại các đơn vị phân phối, kinh doanh vàng. Mục tiêu là nhằm ngăn chặn tình trạng trục lợi và các thông tin sai lệch thổi giá vàng, đảm bảo thị trường hoạt động lành mạnh sau khi Nghị định 24 được sửa đổi.

Tự do hóa thị trường vàng không chỉ là bài toán kinh tế mà còn là phép đo năng lực quản lý vĩ mô. Những điều chỉnh trong Nghị định 24 sẽ là chìa khóa để làm dịu cơn sốt giá vàng và cũng là cam kết lớn về minh bạch, bình ổn thị trường trong dài hạn.