Sắc trắng tri ân ngày Anh trở về

Trước cổng nghĩa trang, những bông cúc trắng được nâng niu như lời tri ân gửi đến các Anh hùng Liệt sĩ. Những người mặc quân phục gắn huân, huy chương đứng bên những gương mặt trẻ cầm cờ Tổ quốc. Di ảnh và bằng "Tổ quốc ghi công" được mang theo trong cuộc tiễn đưa.

Sau lễ viếng, lễ truy điệu tại Công viên văn hóa Lê Thị Riêng ngày 14/10/2026, hài cốt các liệt sĩ hy sinh trong cuộc Tổng tiến công và nổi dậy Tết Mậu Thân năm 1968 được đưa về nghĩa trang an táng. Hơn ba tháng tìm kiếm đã quy tập 731 bộ hài cốt, gồm 698 bộ phát hiện riêng lẻ và 33 bộ tại tám vị trí mộ tập thể; 307 bộ có di vật. Đằng sau những con số ấy là 58 năm mong chờ.

Tri ân các Anh bằng những chuyến đi xa

Trong dòng người ấy, bà Bùi Thị Nho, sinh năm 1971, hiện sống tại phường Nam Hoa Lư, tỉnh Ninh Bình, mang theo một câu chuyện khác thường. Chỉ mới hôm trước, bà mua vé máy bay để vào TP. Hồ Chí Minh. Không lên lịch cùng gia đình, cũng chẳng kết hợp chuyến đi với tham quan, bà chọn đi một mình vì một điều đã canh cánh từ khi theo dõi thông tin tìm thấy hài cốt liệt sĩ ở Công viên Lê Thị Riêng.

"Cứ từng đêm là cô không ngủ được, cô cứ theo dõi xong cô cứ khóc", bà kể. Từ lúc hay tin, bà dõi theo hành trình tìm kiếm các liệt sĩ và chỉ mong được tận mắt thắp nén lòng thành. "Cô không nói cho ai hết mà cô đi", bà nói về quyết định vào Nam bất ngờ. Trước buổi lễ, bà đã đến khu vực Công viên Lê Thị Riêng, rồi sáng sớm hôm sau tiếp tục tìm đến nơi tổ chức an táng.

Bà chỉ muốn biết các Anh được an táng ở đâu, tận tay dâng hoa và gửi lại hương, nến để người khác thắp giúp. Chuyến đi không báo trước ấy là cách bà bày tỏ lòng biết ơn với những người đã hy sinh cho hòa bình.

Không phải ai đến nghĩa trang sáng nay cũng vượt quãng đường xa. Bà Vũ Thúy Hồng, cư trú tại phường Tân Khánh, TP. Hồ Chí Minh, có mặt sau khi biết thông tin về lễ tiễn đưa 731 liệt sĩ. Bà nhắc nhiều đến sự trang trọng của buổi lễ, nhưng điều khiến bà suy nghĩ hơn cả là những gia đình đã sống hàng chục năm trong câu hỏi người thân mình nằm lại nơi đâu.

Theo bà Hồng, việc tìm kiếm và tổ chức lễ truy điệu không thể xóa hết mất mát, nhưng có thể giúp những người ở lại được an ủi phần nào. Bà cũng mong nhiều người, kể cả những ai không thể đến tận nơi, theo dõi lễ tiễn đưa và dành một nhành hoa trắng tưởng nhớ các Anh. Với thế hệ trẻ, bà gửi gắm một lời nhắn: học tập, làm việc và tạo ra những điều có ích cho xã hội chính là cách thiết thực để đền đáp những hy sinh ấy.

Tri ân các Anh từ những nhành hoa trắng

Ngay gần cổng nghĩa trang, những thùng hoa cúc trắng được đặt cạnh tấm bảng mời người dân nhận hoa miễn phí để tiễn đưa các anh hùng liệt sĩ. Người ghé lại cầm vài cành, người đứng chờ đến lượt, người nâng hoa cùng lá cờ Tổ quốc. Những cánh hoa trắng trở thành điểm chung trong tay cựu chiến binh, người cao tuổi và các bạn trẻ.

Người đứng sau điểm tặng hoa là anh Lương Duy Nhân, 33 tuổi, kinh doanh hoa tại phường Tăng Nhơn Phú, TP. Hồ Chí Minh. Ý định nảy ra sáng hôm trước, ban đầu khoảng 500 bông. Đăng thông tin lên Facebook, nhận được nhiều lời ủng hộ, anh quyết định chuẩn bị 1.000 bông.

Hoa được tặng tại cửa hàng rồi tiếp tục đưa đến nghĩa trang. "Trong ngày hôm nay mọi người cứ ai cần cứ lấy. Cứ hết mình lại mang ra", anh bày tỏ. Anh không muốn dừng việc trao hoa ở số lượng ban đầu, để ai đến tiễn các Anh cũng có thể cầm một nhành cúc trắng.

"Mình là một người kinh doanh hoa thì cũng góp một phần nhỏ nhỏ vậy thôi", anh thổ lộ. Từ những bộ phim, câu chuyện được nghe từ nhỏ, Nhân hiểu rằng cuộc sống bình yên hôm nay được đổi bằng máu xương của nhiều thế hệ. Vì thế, công việc hằng ngày của anh bỗng có thêm ý nghĩa vào buổi sáng đặc biệt: mang những bông hoa từ cửa hàng đến tay người muốn bày tỏ lòng tri ân.

Có người ôm cúc trắng, có người lau nước mắt. Những lá cờ đỏ sao vàng nổi lên giữa sắc hoa. Người từng mặc áo lính và người sinh ra trong thời bình cùng dành một khoảng lặng cho những người đã nằm lại năm 1968.

Cuộc trở về của 731 liệt sĩ cũng gợi nhắc hành trình chưa kết thúc. Nhiều hài cốt chưa được xác định danh tính; công tác giám định ADN và đối chiếu thông tin vẫn là niềm hy vọng để những gia đình tiếp tục tìm được người thân. Tại lễ tiễn đưa, tấm di ảnh và bằng "Tổ quốc ghi công" được mang theo như một lời nhắc: với người ở lại, một cái tên, một gương mặt có thể là điều được gìn giữ suốt cả cuộc đời.

Một nhành cúc trắng không thể thay lời của những người đã khuất. Một buổi lễ cũng không thể khép lại tất cả những nỗi mong chờ. Nhưng khi người phụ nữ từ Ninh Bình lặng lẽ đến dâng hoa, khi người dân Tân Khánh mong lớp trẻ sống xứng đáng, khi người bán hoa sẵn lòng mang hết chuyến này đến chuyến khác, lòng biết ơn đã bước ra khỏi những lời nói trang trọng.

Khi đoàn xe về đến Nghĩa trang Liệt sĩ Thành phố, những người đến tiễn rồi sẽ trở lại với cuộc sống thường ngày. Nhưng sắc trắng của buổi sáng tháng Mười nhắc rằng, tri ân liệt sĩ không chỉ nằm trong nghi lễ. Điều ấy còn bắt đầu từ một vé máy bay mua vội, lời nhắn gửi lớp trẻ, hay bàn tay trao hoa không nhận lại điều gì.

Mời quý khán giả theo dõi hành trình "Tìm lại tên Anh" và những câu chuyện xúc động từ người ở đồng thời gửi những lời tri ân tới các Anh hùng liệt sĩ đã ngã xuống vì tự do và hòa bình của dân tộc và những lời cảm ơn tới lực lượng quy tập hài cốt liệt sĩ tại chuyên trang: https://htv.vn/timlaitenanh.htm