Quốc hội thảo luận Luật Tương trợ tư pháp về dân sự

Chiều nay, Quốc hội thảo luận ở hội trường về dự án Luật Tương trợ tư pháp về dân sự. Các đại biểu bày tỏ tán thành sự cần thiết ban hành Luật, nhằm giải quyết các vụ việc dân sự và vụ án hành chính có yếu tố nước ngoài được nhanh chóng, chính xác, bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của các đối tượng có liên quan.

Các ý kiến tán thành quy định về điều kiện áp dụng pháp luật nước ngoài (Điều 5) trong trường hợp chưa ký kết điều ước quốc tế hoặc điều ước quốc tế không quy định. Tuy nhiên, theo đại biểu, hiện nay trong quá trình giải quyết yêu cầu tương trợ tư pháp, có nhiều trường hợp nước ngoài đề nghị Việt Nam áp dụng pháp luật của họ. Song do không có cơ chế thẩm tra cụ thể hoặc tiêu chí đánh giá rõ ràng, nên cơ quan trong nước còn lúng túng, dẫn đến tình trạng từ chối thiếu căn cứ hoặc chậm trễ kéo dài.

Đại biểu Nguyễn Tâm Hùng - Đoàn ĐBQH tỉnh Bà Rịa – Vũng Tàu đề nghị xem xét sửa đổi, bổ sung Khoản 2, Điều 5. Cụ thể, cần quy định rõ các tiêu chí đánh giá không trái nguyên tắc tương trợ tư pháp và bổ sung tiêu chí không trái "trật tự công" của Việt Nam. Đồng thời, cần có hướng dẫn chi tiết về danh mục quốc gia, lĩnh vực pháp luật và phương thức đánh giá để đảm bảo việc triển khai thi hành thống nhất, tránh tình trạng mỗi địa phương hiểu và áp dụng khác nhau.

Về nguyên tắc tương trợ, đại biểu cho rằng cần luật hóa rõ nguyên tắc "có đi có lại", bởi đây là nguyên tắc cơ bản trong quan hệ quốc tế, nếu luật hóa sẽ giúp các cơ quan có căn cứ áp dụng rõ ràng, đồng thời góp phần bảo vệ quyền, lợi ích hợp pháp của người dân và doanh nghiệp Việt Nam trong các hoạt động hợp tác tư pháp dân sự quốc tế.

Thay mặt cơ quan chủ trì soạn thảo, Bộ trưởng Bộ Tư pháp Nguyễn Hải Ninh đã tiếp thu và làm rõ một số nội dung đại biểu nêu. Đối với quy định về áp dụng pháp luật nước ngoài tại Điều 5, Bộ trưởng cho biết, dự thảo đã giới hạn rõ ràng: chỉ áp dụng khi không trái với nguyên tắc tương trợ tư pháp tại Điều 6, đảm bảo tôn trọng chủ quyền, không can thiệp nội bộ và đảm bảo sự bình đẳng, cùng có lợi giữa các bên. Về nguyên tắc "có đi có lại", Bộ trưởng cho biết, dự thảo Luật không quy định cứng nguyên tắc này để tạo tính linh hoạt, tuy nhiên, dự thảo đã có cơ chế cho phép Việt Nam từ chối tương trợ nếu có căn cứ cho thấy nước ngoài không hợp tác với Việt Nam trong trường hợp tương tự.

Dự án Luật Tương trợ tư pháp về dân sự sẽ tiếp tục được hoàn thiện để Quốc hội xem xét thông qua tại kỳ họp thứ 10.

>>> Xin mời quý vị đón xem Thời sự HTV lúc 20 giờ và Chương trình Thế giới 24G lúc 20 giờ 30 phút mỗi ngày trên kênh HTV9