Nội địa hóa công nghệ – Bước đi chiến lược cho ngành đường sắt đô thị

Metro số 2 mở đường cho chiến lược nội địa hóa

Để hiện thực hóa mục tiêu này, TP. Hồ Chí Minh lựa chọn tuyến Metro số 2 làm bước khởi đầu trong lộ trình tăng tỷ lệ nội địa hóa. Theo định hướng mới, các dự án metro sẽ từng bước nâng cao tỷ lệ tham gia của doanh nghiệp trong nước, thúc đẩy chuyển giao công nghệ và tiến tới làm chủ việc sản xuất một số hạng mục quan trọng của hệ thống đường sắt đô thị.

Mới đây, Ban Quản lý Đường sắt đô thị TP. Hồ Chí Minh (MAUR) và Tổng Công ty Công nghệ - Viễn thông Toàn cầu (GTel), thuộc Bộ Công an, đã ký kết bản ghi nhớ hợp tác về nghiên cứu tích hợp hệ thống và tiếp nhận chuyển giao công nghệ trong mạng lưới đường sắt đô thị.

Theo nội dung thỏa thuận, hai bên sẽ phối hợp nghiên cứu, tiếp nhận và làm chủ nhiều phân hệ quan trọng như hệ thống thông tin, tín hiệu điều khiển, điện, cơ điện, trung tâm điều hành, hệ thống thu phí tự động và cửa chắn ke ga. Đây đều là những cấu phần cốt lõi quyết định khả năng vận hành an toàn, ổn định của các tuyến metro.

Đại tá Lương Đức Minh - Chủ tịch GTel, cho biết hai đơn vị đã có quá trình trao đổi thông tin và nghiên cứu kỹ lưỡng trước khi ký kết. Trong thời gian tới, GTel sẽ nhanh chóng triển khai nghiên cứu các giải pháp cụ thể nhằm hiện thực hóa các cam kết, từng bước phát triển hệ thống tín hiệu và công nghệ đường sắt đô thị do Việt Nam làm chủ.

Việc hợp tác giữa cơ quan quản lý và doanh nghiệp công nghệ trong nước được kỳ vọng sẽ tạo nền tảng quan trọng để xây dựng năng lực nghiên cứu, thiết kế và vận hành các hệ thống công nghệ cốt lõi thay vì phụ thuộc hoàn toàn vào các nhà cung cấp nước ngoài như trước đây.

Hình thành ngành công nghiệp đường sắt Việt Nam

Song song với việc tiếp nhận công nghệ, nhiều doanh nghiệp tham gia các dự án metro cũng đang chủ động đầu tư vào sản xuất trong nước.

Theo ông Phan Công Bằng - Trưởng Ban Quản lý Đường sắt đô thị TP. Hồ Chí Minh, mục tiêu đến năm 2030 là nâng tỷ lệ nội địa hóa đối với các hạng mục công nghệ thông tin và nhiều cấu phần kỹ thuật khác lên mức cao hơn, qua đó từng bước xây dựng hệ sinh thái công nghiệp đường sắt của Việt Nam.

Ở góc độ doanh nghiệp, Công ty Cổ phần Địa ốc Đại Quang Minh (Tập đoàn THACO) - đơn vị tham gia triển khai Metro số 2, cho biết đã ký kết hợp đồng hợp tác với Hyundai để sản xuất toa tàu tại khu tổ hợp công nghiệp đường sắt rộng hơn 300 ha ở khu vực Bình Dương.

Theo ông Nguyễn Quốc Trung - Phó Tổng Giám đốc phụ trách đầu tư của Đại Quang Minh, doanh nghiệp đã hoàn tất các thủ tục pháp lý để triển khai các nhà máy cơ khí, nhà máy nhôm cũng như sản xuất nhiều cấu kiện phục vụ thi công metro như vỏ hầm và thiết bị khoan hầm. Đồng thời, doanh nghiệp cũng sẽ tiếp nhận chuyển giao công nghệ từ các đối tác quốc tế để từng bước làm chủ quy trình sản xuất ngay tại Việt Nam.

Việc phát triển công nghiệp hỗ trợ cho đường sắt đô thị không chỉ giúp giảm chi phí đầu tư, bảo trì và thay thế thiết bị trong dài hạn mà còn tạo ra chuỗi giá trị mới cho nền kinh tế, mở ra cơ hội cho các doanh nghiệp cơ khí, điện tử, công nghệ và vật liệu trong nước tham gia sâu hơn vào các dự án hạ tầng quy mô lớn.

Trong bối cảnh TP. Hồ Chí Minh sẽ đồng thời triển khai nhiều tuyến metro trong những năm tới, quy mô thị trường đủ lớn sẽ tạo điều kiện thuận lợi để doanh nghiệp mạnh dạn đầu tư vào nghiên cứu, sản xuất và đổi mới công nghệ. Đây cũng là cơ sở để từng bước nâng cao tỷ lệ nội địa hóa, tiếp nhận công nghệ tiên tiến và hình thành ngành công nghiệp đường sắt hiện đại mang thương hiệu Việt Nam.

Không chỉ góp phần thúc đẩy phát triển kinh tế, chiến lược nội địa hóa còn giúp tăng tính chủ động về công nghệ, đảm bảo an ninh đối với các công trình hạ tầng trọng điểm quốc gia và tạo nền tảng cho sự phát triển bền vững của hệ thống giao thông đô thị trong tương lai.

>>> Xin mời quý vị đón xem Thời sự HTV lúc 20 giờ và Chương trình Thế giới 24G lúc 20 giờ 30 phút mỗi ngày trên kênh HTV