Kỷ niệm 17 năm "Bạn Hữu Đường Xa": Từ những viên gạch đầu tiên đến "Bạn hữu A.I."

Hành trình 17 năm gắn kết những nẻo đường

Host Kim Liên: Thưa nhà báo Công Vinh, nhìn lại chặng đường 17 năm trôi qua kể từ ngày 30/9/2009, là người đặt những viên gạch đầu tiên cho "Bạn Hữu Đường Xa", ông đang có những cảm xúc như thế nào?

Nhà báo Công Vinh: Với mốc thời gian 17 năm, không chỉ riêng tôi mà chắc chắn rất nhiều bạn hữu đường xa cũng đong đầy cảm xúc. Đó là cả một chặng đường dài đầy kỷ niệm, những câu chuyện vui buồn và thật sự có ý nghĩa đối với tất cả anh em trong cộng đồng.

Host Kim Liên: Nếu quay ngược thời gian, giả sử ngày 30/9/2009 chương trình không ra đời, ông nghĩ cộng đồng các bác tài sẽ thiếu đi những gì?

Nhà báo Công Vinh: Tôi nghĩ nếu ngày đó không có Bạn Hữu Đường Xa, trước hết các bác tài sẽ thiếu đi sự kết nối. Những người chạy xe trên mọi miền đất nước sẽ khó có cơ hội giao lưu, trở thành bạn hữu. Thứ hai, họ sẽ thiếu một "Cộng đồng Bạn Hữu Đường Xa", nơi mỗi bác tài thể hiện giá trị, sức mạnh tinh thần và sự sẻ chia.

Cuối cùng, họ thiếu một sân chơi để thể hiện tài năng. Trước đây, nghề lái xe chưa thực sự được xã hội coi trọng đúng mức và chính các bác tài cũng có phần tự ti. Sự xuất hiện của chương trình đã giúp xã hội có cái nhìn trân trọng hơn về công việc gian truân nhưng vô cùng quan trọng này.

Những kỷ niệm chưa từng quên và bài học "Nhường tuyệt đối"

Host Kim Liên: Suốt 17 năm qua, có những kỷ niệm hay câu chuyện nào từ khán giả khiến ông và ekip nhớ mãi?

Nhà báo Công Vinh: Rất nhiều! Xúc động nhất là câu chuyện từ anh Đạt bên Câu lạc bộ Nhân ái Bác tài, kể về những chuyến xe thiện nguyện, hỗ trợ đồng nghiệp gặp nạn. Hay có những cuộc gọi giãi bày khó khăn trên lộ trình... Đáng nhớ nhất là chương trình còn "se duyên" cho một nữ nhân viên ekip với một anh bác tài, giờ đây họ đã nên duyên vợ chồng hạnh phúc hơn chục năm.

Còn về các cuộc gọi, tuy không thể nhớ hết giọng nói của từng người, nhưng những cái tên thân thương như "Cao Bồi Già", anh Trọng, anh Toàn, anh Nhẫn, anh Hiền ở Đồng Nai, anh Tâm, anh Thành Inox ở Quận 7... vẫn luôn in sâu trong trí nhớ của tôi.

Host Kim Liên: Cụm từ "Nhường tuyệt đối" đã trở thành biểu tượng của chương trình. Ông có thể chia sẻ rõ hơn về nguồn gốc và triết lý của thông điệp này?

Nhà báo Công Vinh: Cụm từ này bắt nguồn từ chính tâm sự của một thính giả là bác tài, tôi nhớ là tên Tâm. Công ty anh trên đường Pasteur. Anh từng chia sẻ việc rất khó xin đường mỗi lần xe ra cổng, có khi mất 5-7 phút; nhưng từ khi có chương trình BHĐX, anh Công Vinh nói về văn hóa giao thông lan tỏa trong cộng đồng, xe anh Tâm ra cổng chỉ tầm 1 phút là được các xe chủ động nhường đường.

Tôi nghĩ nhường trong giao thông thường là chưa đủ. Nghề bác tài: đằng trước là biết bao thân phận, đằng sau chở biết bao con người, và ở nhà là gia đình đang chờ đợi. "Nhường tuyệt đối" có nghĩa là chấp nhận chậm lại vài giây một phút, nhưng đổi lại là sự an toàn trọn vẹn. Đó không chỉ là nhường trên mặt đường mà còn là sự nhường nhịn, thấu hiểu lẫn nhau trong cộng đồng, cuộc sống.

Bước chuyển mình sang chương mới: "Bạn Hữu A.I."

Host Kim Liên: Nhìn lại chặng đường từ năm 2009 đến nay, sự phát triển của công nghệ và mạng xã hội đã thay đổi cách bác tài tiếp cận chương trình ra sao?

Nhà báo Công Vinh: Khác rất nhiều! Ngày xưa bác tài chỉ nghe Radio trên xe hay ở nhà, gọi điện tổng đài đến nghẽn mạng. Ngày nay, họ tiếp cận đa phương tiện, giao lưu qua livestream, Facebook, Zalo. Bác tài hiện đại rất thông minh, giỏi công nghệ và chủ động sáng tạo nội dung.

Host Kim Liên: Bước sang tuổi 17, được biết chương trình đang hướng tới định hướng mới mang tên "Bạn Hữu A.I.". Ông có lo ngại A.I. sẽ thay thế bác tài trong tương lai?

Nhà báo Công Vinh: Tuổi 17 là độ tuổi "bẻ gãy sừng trâu", bắt đầu sự trưởng thành mạnh mẽ. Trước sự phát triển của trí tuệ nhân tạo A.I., chúng tôi đưa ra tuyên ngôn: Bác tài Bạn Hữu Đường Xa sẽ có thêm một người bạn đồng hành mới – Bạn Hữu A.I.

A.I. có thể lái xe tự động ở một số điều kiện kỹ thuật, nhưng A.I. chỉ là "người lái xe" chứ không thể gọi là "bác tài". Xã hội gọi hai chữ "bác tài" là bởi sự trân trọng dành cho nghĩa cử, sự sẻ chia, cái "tình" và đạo đức của con người. A.I. không phải con người, không có cảm xúc, không có tinh thần "nhường tuyệt đối" hay lòng nhân ái.

Bác tài thời đại mới sẽ không bị A.I. thay thế mà sẽ phải làm chủ công nghệ, dùng A.I. làm công cụ hỗ trợ công việc, tìm kiếm lộ trình và kết nối cộng đồng tốt hơn.

Tình người bạn hữu – Giá trị vĩnh hằng còn mãi

Host Kim Liên: Xã hội thay đổi, công nghệ tiến bước, nhưng điều gì ở "Bạn Hữu Đường Xa" sẽ không bao giờ thay đổi, thưa ông?

Nhà báo Công Vinh: Công nghệ có thể đưa con người đi xa, A.I. có thể giúp công người thông minh hơn, nhưng chính tình người mới giúp chúng ta đi cùng nhau lâu hơn. Triết lý "Nhường tuyệt đối" và hai chữ "Tình người" bạn hữu chính là giá trị cốt lõi không bao giờ thay đổi của Bạn Hữu Đường Xa.

Nhân dịp sinh nhật 17 tuổi, là người sáng lập, tôi xin gửi lời cảm ơn chân thành nhất tới hàng triệu thính giả, bác tài đã gọi về, giao lưu, kể chuyện hành trình, chia sẻ trải nghiệm nghề, hỗ trợ, giúp đỡ nhau trong nghề và cuộc sống, luôn đồng hành. Cảm ơn chính cộng đồng bác tài khắp mọi miền đã nuôi dưỡng và tạo nên sức mạnh cho Bạn Hữu Đường Xa suốt 17 năm qua!

Host Kim Liên: Chân thành cảm ơn những lời chia sẻ từ Nhà báo Công Vinh!