Đủ hiểu biết, đủ niềm tin, đủ chính trực để thực hành xanh

Một doanh nghiệp chuyên may, thêu gia công vừa mất hợp đồng trị giá hơn 1 triệu đô la Mỹ do chưa đạt được chứng chỉ mà đối tác Mỹ yêu cầu.

Mỗi năm, các đối tác nước ngoài đều tăng mức độ nghiêm ngặt về các tiêu chí đánh giá nhà xưởng, đánh giá năng lực sản xuất. Dù đang nỗ lực tăng năng lực thực hành ESG, nhưng doanh nghiệp thừa nhận vẫn còn nhiều khó khăn.

Bà Nguyễn Trần Thiên Thanh - Giám đốc Công ty Thiên Thanh Bình cho biết doanh nghiệp đang đối mặt với nhiều khó khăn trong quá trình thực hiện ESG (Môi trường, Xã hội và Quản trị). Theo bà Thanh, thách thức lớn nhất đến từ việc thay đổi thói quen và nhận thức của người lao động. Bên cạnh đó, chi phí đầu tư cho chuyển đổi công nghệ và hệ thống nhà xưởng cũng là gánh nặng đáng kể cho doanh nghiệp. "Đó là những khó khăn trước mắt mà doanh nghiệp gặp phải khi thực hiện ESG", bà Thanh nhấn mạnh.

Ông Nguyễn Minh Thành - Giám đốc Công ty Vải Hiếu Hảo Tex chia sẻ về chiến lược phát triển bền vững, không chỉ dựa vào vốn tự thân hay kêu gọi cổ đông nhỏ lẻ như trước đây. "Công ty sẽ có lộ trình dài hơn, với bước chuẩn bị rõ ràng về tài chính và năng lực sản xuất cốt lõi. Khi có lộ trình rõ ràng, chúng tôi sẽ kêu gọi vốn từ các doanh nghiệp lớn, tập đoàn tài chính, phát triển công ty theo từng giai đoạn một", ông Thành cho biết.

Có lộ trình cụ thể, rõ ràng là yêu cầu bắt buộc, bởi lẽ doanh nghiệp khó đi xa, đi đường dài nếu vội vã, hấp tấp trong khi thiếu chiến lược phát triển rõ ràng, tài chính và nhân lực. Thay vì cố gắng đi nhanh, doanh nghiệp nên đi chắc bằng những thay đổi trong khả năng của mình.

Ông Phạm Văn Quân - Giám đốc Công ty Cổ phần Công nghệ CheckEE cho biết các doanh nghiệp (DN) nhỏ và siêu nhỏ hoàn toàn có thể tự triển khai một số chỉ số về ESG. Theo ông Quân, các lĩnh vực như tăng năng suất lao động, hỗ trợ phụ nữ khởi nghiệp, phát triển kinh tế xanh, chuyển đổi xanh và sản xuất sản phẩm bền vững đều nằm trong khả năng của các DN này.

Bên cạnh đó, CheckEE cũng tập trung giới thiệu và tập huấn các chương trình, chính sách của chính phủ như Nghị quyết 57, Nghị quyết 68. Điều này giúp các DN tiếp cận nhanh chóng và hiểu rõ hơn về cách thực hành các chương trình ESG.

Tiến sĩ Phạm Thị Hồng Phượng - Giảng viên Đại học Công nghiệp TP.HCM, Trưởng Cộng đồng Công nghệ Ecotech - Techfest Việt Nam nhấn mạnh: "Dù ngân sách khoa học công nghệ (KHCN) đã tăng lên 3%, doanh nghiệp cần đủ hiểu biết, niềm tin và sự chính trực để tiếp cận".

Theo bà Phượng, không có ngân sách nào tự nhiên đến. Doanh nghiệp phải thay đổi tư duy, không ngại khó khăn hay tiếp xúc với chính sách nhà nước. Bà lưu ý, những quy định về chính sách, thủ tục, dù có phần khó khăn ban đầu, sẽ giúp doanh nghiệp thực hiện đúng, minh bạch hơn trong việc nhận và quyết toán ngân sách.

Sẽ là một sai lầm lớn nếu vì ngại khó mà doanh nghiệp chọn cách rút lui hoặc chỉ "làm đối phó". Chuyên gia nhấn mạnh: đã đến lúc doanh nghiệp thay đổi tư duy triệt để, phải làm thật, làm nghiêm túc và có trách nhiệm trong hành trình chuyển đổi xanh và thực hành ESG. Trên hành trình xanh đó, rất cần sự đồng hành của các sở, ban, ngành và hiệp hội ngành nghề với các chương trình đào tạo thiết thực, bài bản, và "nói không" với các hoạt động phong trào, mang tính hình thức.