Trong nhiều năm qua, Viettel đã đi theo đúng tinh thần này khi tiếp cận tài sản trí tuệ không chỉ dừng ở việc đăng ký sáng chế, mà xác định đây là tài sản chiến lược có thể khai thác, tạo ra giá trị kinh tế thật sự, trở thành “đòn bẩy” giúp doanh nghiệp mở rộng thị trường.
Sáng chế gắn liền với cơ hội kinh doanh
Đến hết năm 2025, Viettel sở hữu 438 bằng độc quyền sáng chế, trong đó có 391 bằng độc quyền trong nước và 47 bằng độc quyền sáng chế tại Hoa Kỳ.
Theo đánh giá của Cục Sở hữu trí tuệ (Bộ Khoa học và Công nghệ), Viettel là doanh nghiệp công nghệ có số đơn đăng ký sáng chế và số bằng sáng chế được cấp hằng năm nhiều nhất tại Việt Nam. Số lượng bằng sáng chế quốc tế dần tăng (năm 2022 mới có 11 bằng) cho thấy sự bứt phá về nghiên cứu và làm chủ các công nghệ mới của Tập đoàn trong giai đoạn gần đây. Tốc độ tăng trưởng bình quân đơn đăng ký sáng chế của Viettel gấp 1,5 lần so với tốc độ này của toàn Việt Nam trong giai đoạn 2017-2022.
Riêng về đăng ký sáng chế quốc tế, Tập đoàn Viettel tập trung vào các lĩnh vực có năng lực làm chủ công nghệ lõi và có tiềm năng thương mại hóa trên thị trường quốc tế, như: công nghệ mạng 5G/6G, bán dẫn, trí tuệ nhân tạo (AI), cùng các lĩnh vực lưỡng dụng như ra-đa, thông tin,…
Viettel lựa chọn Hoa Kỳ (thông qua Cơ quan Sáng chế và Nhãn hiệu Hoa Kỳ-USPTO) làm thị trường đăng ký trọng điểm bởi Hoa Kỳ là cường quốc số 1 về công nghệ, có hệ thống pháp luật sở hữu trí tuệ khắt khe bậc nhất thế giới. Việc được bảo hộ độc quyền tại Hoa Kỳ là sự công nhận các công nghệ lõi “Make in Vietnam” của Viettel đạt chuẩn toàn cầu. Với doanh nghiệp công nghệ, việc được bảo hộ tại Hoa Kỳ không chỉ có ý nghĩa pháp lý, mà còn là căn cứ tham chiếu quan trọng khi mở rộng bảo hộ và tìm kiếm cơ hội tại các thị trường nước ngoài.
Chẳng hạn, các sáng chế liên quan thiết bị thu phát sóng eNodeB của Viettel đã được áp dụng trực tiếp vào sản xuất thiết bị mạng 5G, đưa Việt Nam trở thành một trong số ít quốc gia trên thế giới tự sản xuất được thiết bị viễn thông thế hệ mới. Cùng với đó, Viettel mở rộng thị trường công nghiệp công nghệ cao với việc xuất khẩu công nghệ này đến các nước như Ấn Độ, Các Tiểu vương quốc Arab thống nhất (UAE).
Cũng trong năm qua, Viettel được Tổ chức nghiên cứu và tư vấn công nghệ hàng đầu thế giới Gartner công nhận là nhà cung cấp thiết bị vô tuyến 5G toàn cầu. Trước khi đạt được bước tiến về 5G, các giải pháp công nghệ được bảo hộ sáng chế của Viettel như Hệ thống tính cước thời gian thực (vOCS) đã được triển khai tại 11 thị trường nước ngoài, minh chứng cho việc sáng chế tạo ra giá trị thương mại thực sự.
Theo Thiếu tướng Nguyễn Đình Chiến, Phó Tổng Giám đốc, kiêm Bí thư Đảng ủy Tập đoàn Viettel, thành công của Viettel là nhờ cách tiếp cận hệ thống, khoa học, hiệu quả, cùng với tinh thần kỷ luật, quyết tâm và sáng tạo của “người lính Viettel”. Đây chính là nền tảng giúp doanh nghiệp từng bước làm chủ công nghệ. Nghiên cứu-phát triển (R&D) và sáng chế không tách rời hoạt động kinh doanh, mà phải gắn với mục tiêu làm chủ công nghệ, mở rộng thị trường. Lĩnh vực công nghệ cao tuy nhiều thách thức nhưng cũng mở ra cơ hội lớn cho doanh nghiệp và cho cả Việt Nam. Giải được bài toán khó và làm chủ được công nghệ chính là chìa khóa để phát triển.
“Với mỗi sản phẩm dù là quân sự hay dân sự, Viettel sẽ tìm ra không chỉ một giải pháp mà luôn có các phương án dự phòng. Thậm chí, với một sản phẩm có thể có nhiều phương án hay những công nghệ khác nhau. Chúng tôi xác định tìm ra các công nghệ lõi để học hỏi và làm chủ”, Thiếu tướng Nguyễn Đình Chiến nhấn mạnh.
Chiến lược phát triển và khai thác sáng chế
Từ định hướng đó, Viettel đã cụ thể hóa bằng những cơ chế, chính sách rõ ràng trong hoạt động nghiên cứu và phát triển. Đại tá Nguyễn Mạnh Hải, Trưởng ban Công nghiệp công nghệ cao, Tập đoàn Viettel chia sẻ, Tập đoàn đã có thời gian dài chuẩn bị, bắt đầu từ việc phát động hoạt động nhận diện, đăng ký sáng chế cho toàn bộ kỹ sư nghiên cứu đến xây dựng cơ chế chính sách khuyến khích đăng ký các giải pháp kỹ thuật dưới dạng sáng chế, giải pháp hữu ích. Trong mỗi đề tài nghiên cứu khoa học, yêu cầu phải hướng tới bảo hộ kết quả nghiên cứu dưới dạng sáng chế, bảo đảm mỗi công trình R&D không chỉ dừng lại ở sản phẩm mà còn tạo ra tài sản trí tuệ có giá trị pháp lý.
Tập đoàn giao mục tiêu đăng ký sáng chế cho các đơn vị hằng năm với mức tăng trưởng trên 20%, đồng thời, xây dựng cơ chế khen thưởng nhằm khuyến khích các ý tưởng mới có khả năng đăng ký bảo hộ. Từ đó, Viettel sở hữu hàng loạt các sáng chế thuộc lĩnh vực hạ tầng số, dịch vụ số, công nghiệp công nghệ cao hay trí tuệ nhân tạo, liên tục mở rộng theo những nhu cầu công nghệ nảy sinh trong quá trình phát triển sản phẩm và làm chủ công nghệ.
Việc sở hữu sáng chế đã giúp Viettel chuyển từ vị thế “doanh nghiệp ứng dụng” sang “doanh nghiệp làm chủ” công nghệ lõi, từ đó khẳng định năng lực nghiên cứu phát triển độc lập, nâng cao uy tín với đối tác quốc tế và tạo điều kiện hợp tác bình đẳng trong phát triển, trao đổi công nghệ. Clarivate-tổ chức quốc tế hàng đầu về phân tích chất lượng nghiên cứu khoa học-trong hai năm liên tiếp (2020, 2021) đã công nhận Viettel là doanh nghiệp Việt Nam có sức ảnh hưởng nhất về đổi mới sáng tạo khu vực Nam Á và Đông Nam Á, dựa trên 4 tiêu chí: số lượng bằng sáng chế, số lượng trích dẫn, tỷ lệ thành công của bằng sáng chế và mức độ toàn cầu hóa.
Trong thời gian tới, Tập đoàn Viettel cho biết sẽ tiếp tục đẩy mạnh và tạo đột phá hơn nữa theo tinh thần Nghị quyết 57/NQ-TW, nhất là thông qua việc xây dựng danh mục sáng chế để khai thác dưới nhiều hình thức: sản xuất, kinh doanh, chuyển giao công nghệ hoặc cấp phép, qua đó biến sáng chế thành công cụ mở rộng thị trường và tạo nguồn doanh thu mới.
Đồng thời, Tập đoàn Viettel tiếp tục nghiên cứu xây dựng phương pháp định giá tài sản trí tuệ phù hợp với đặc thù của Tập đoàn, nhằm tạo cơ sở cho việc hạch toán, góp vốn, chuyển giao công nghệ và đàm phán hợp tác kinh doanh trên nền tảng tài sản trí tuệ. Việc định giá được sáng chế không chỉ giúp doanh nghiệp nhận diện rõ giá trị thực của tài sản vô hình, mà còn là điều kiện tiên quyết để đưa sáng chế vào các giao dịch thương mại, hợp tác đầu tư hay huy động nguồn lực một cách minh bạch và chuyên nghiệp. Trong các năm tiếp theo, Viettel dự kiến sẽ có tối thiểu 200 bằng sáng chế được công nhận mỗi năm.
Đại tá Nguyễn Mạnh Hải khẳng định, tại Viettel, tinh thần đổi mới sáng tạo luôn được đề cao, tạo niềm tin và động lực để cán bộ kiên trì theo đuổi nghiên cứu. Đây cũng là môi trường thuận lợi để phát triển các sản phẩm có khả năng vươn ra thị trường quốc tế. Lãnh đạo doanh nghiệp thường xuyên thúc đẩy hoạt động sáng tạo thông qua nhiều chương trình, phong trào sáng kiến và cơ chế khen thưởng đối với các sáng kiến, sáng chế. Với Viettel, sáng chế không chỉ là kết quả của hoạt động nghiên cứu, mà đang dần trở thành một công cụ cạnh tranh, hỗ trợ doanh nghiệp mở rộng thị trường bằng chính năng lực công nghệ do mình tạo ra.
Email:
Mã xác nhận: