Trước ảnh hưởng hoàn lưu bão Matmo khiến mưa lớn kéo dài, gây ngập lụt nghiêm trọng tại nhiều khu vực ở Thái Nguyên, nhiều người dân đã bị mắc kẹt trong biển nước và phải trèo lên mái nhà chờ cứu trợ. Giữa lúc "ngàn cân treo sợi tóc", hai bạn trẻ Từ Tất Huân - kỹ sư công nghệ thông tin tại Hà Nội và Nguyễn Thị Mai Anh - kỹ sư trong lĩnh vực trí tuệ nhân tạo đã nhanh chóng lập ra website Thongtincuuho.org. (chuyển đổi từ ứng dụng vntraffic). Trang web hoạt động như một trung tâm tiếp nhận và hệ thống hóa thông tin, giúp tổng hợp các lời kêu cứu từ người dân, từ đó hỗ trợ lực lượng chức năng xác định vị trí và tiếp cận các điểm cần hỗ trợ một cách nhanh chóng và hiệu quả nhất.

Chỉ sau vài giờ vận hành, Thongtincuuho.org đã mở rộng hỗ trợ 6 tỉnh, thành chịu ảnh hưởng bởi bão MATMO, trở thành công cụ kết nối cộng đồng hữu hiệu, góp phần hỗ trợ các lực lượng cứu hộ tiếp cận người dân nhanh chóng và kịp thời.

Phép màu công nghệ này đã giúp các đoàn cứu trợ, lực lượng chức năng có thể nhanh chóng xác định điểm nóng cứu hộ, chủ động phân bổ nguồn lực và có tầm nhìn toàn diện hơn trong hiện trạng phức tạp tại các vùng ngập.

Trao đổi với phóng viên Đài Phát thanh và Truyền hình TP. Hồ Chí Minh, kỹ sư Nguyễn Thị Mai Anh - Đại diện nhóm kỹ sư trẻ thực hiện dự án Thongtincuuho.org, chia sẻ về hành trình xây dựng nền tảng công nghệ hỗ trợ cứu hộ người dân vùng lũ, cùng những thách thức mà nhóm gặp phải trong quá trình triển khai gấp rút giữa tâm bão.

Bạn có thể chia sẻ nhiều hơn về cách dự án trang web thongtincuutro.org này bắt đầu, cũng như những khó khăn các bạn đã gặp phải khi triển khai gấp rút dự án lần này?

Động lực lớn nhất đến từ cảm xúc khi chứng kiến những tin nhắn cầu cứu liên tục xuất hiện trong đêm. Chính những cảm xúc mạnh mẽ ấy đã thôi thúc cả nhóm làm việc không ngừng nghỉ, thức trắng nhiều giờ để hoàn thiện hệ thống và kịp thời tiếp nhận thông tin hỗ trợ.

Nhóm dựa trên nền tảng bản đồ cộng đồng có sẵn, điều chỉnh và bổ sung dữ liệu để phù hợp với mục tiêu cứu hộ. Chỉ trong 3 đến 4 giờ, trang web đã được hoàn thiện và đưa vào hoạt động. Đối với chúng tôi, mỗi phút trôi qua đều có thể cứu được một người.

Đến sáng hôm sau, hệ thống đã ghi nhận hơn 200 tin cầu cứu, tăng lên 500 tin trong vài giờ, và chạm mốc 1,000 tin chỉ sau chưa đầy một ngày.

Trong quá trình vận hành, nhóm cũng đối mặt với nhiều thách thức như quá tải máy chủ khi lượng truy cập tăng đột biến và giới hạn chi phí sử dụng bản đồ Google Maps. Tuy nhiên, khó khăn lớn nhất vẫn là việc xác minh và cập nhật thông tin, bởi vì các tin cầu cứu thường được chia sẻ lại nhiều lần trên nhiều nền tảng khác nhau, đòi hỏi đội ngũ phải kiểm chứng thủ công để đảm bảo độ chính xác cao nhất.

Như Mai Anh có chia sẻ trong thời điểm vừa cho ra mắt, trang thông tin đã nhận được hơn 1.000 tin báo cầu cứu, bạn và cộng sự đã là thế nào để vận hành và đảm bảo cập nhật theo thời gian thực?

Ban đầu, nhóm kỹ sư chủ động tiếp cận các cộng đồng và nhóm Facebook để thu thập thông tin thủ công. Sau đó, hệ thống tự động được thiết lập để cập nhật dữ liệu định kỳ mỗi 10 phút. Toàn bộ thông tin thu thập được đưa vào hệ thống trí tuệ nhân tạo (AI) để xử lý, gắn nhãn và xác định mức độ liên quan đến công tác cứu hộ lũ lụt, đồng thời phân loại theo nhu cầu cụ thể như cứu người, cứu hộ hoặc cứu phương tiện.

Tiếp theo, dữ liệu được đối chiếu và hiển thị trên bản đồ, hình thành luồng thông tin trực quan giúp xác định rõ mức độ tập trung của các khu vực cần hỗ trợ. Từ kinh nghiệm thực tế, nhóm nhận thấy nhiều địa điểm xa trung tâm thường bị bỏ sót do khó tiếp cận, vì vậy trang web được bổ sung các tính năng như lọc thông tin theo nhu cầu và thời gian, hiển thị các điểm nóng (hot spot) trên bản đồ.

Nhờ đó, các lực lượng cứu hộ có thể dễ dàng nhận biết những khu vực chịu ảnh hưởng nghiêm trọng, phân bổ nguồn lực hợp lý, thay vì chỉ tập trung vào các vùng đông dân cư hoặc dễ tiếp cận.

Trong giai đoạn khẩn cấp và tâm lý hoang mang, chắc chắn thông tin người dân cung cấp sẽ không tránh khỏi sự trùng lặp và ngắt quãng. Đội ngũ các bạn đã làm thế nào để xử lý những trường hợp trùng lặp thông tin?

Hiện nay, đội ngũ phát triển vẫn đang đối mặt với nhiều thách thức kỹ thuật, từ vấn đề bảo mật, khai thác và sử dụng dữ liệu, cho đến việc xử lý thông tin như lọc thư rác, loại bỏ trùng lặp và xác minh tính chính xác của dữ liệu.

Do phần lớn thành viên trong nhóm không phải là người bản địa nên việc nắm bắt địa hình và tình hình thực tế tại các khu vực bị ảnh hưởng còn hạn chế. Điều này khiến quá trình xác định vị trí cụ thể gặp nhiều khó khăn, đặc biệt khi thông tin do người dân cung cấp chưa đầy đủ, dẫn đến việc phải hiệu chỉnh thủ công để đảm bảo độ chính xác.

Việc ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI) đã góp phần hỗ trợ loại bỏ dữ liệu trùng lặp, đội ngũ vẫn duy trì lực lượng trực 24/7 để theo dõi và xử lý các vấn đề phát sinh kịp thời. Nhóm kỳ vọng trong thời gian tới sẽ nhận được sự đồng hành từ người dân, các cơ quan chức năng và sự tư vấn của các chuyên gia trong lĩnh vực công nghệ, nhằm xây dựng một giải pháp cứu hộ cộng đồng mang tính bền vững và lâu dài.

Mai Anh có thể chia sẻ thêm về kế hoạch sắp đến của đội ngũ thực hiện dự án, các bạn có nghĩ đến việc tối ưu giá trị thông tin của những dữ liệu thu thập được từ trang thongtincuuho.org chưa?

Sau khi dự án hoàn tất, nhóm phát triển dự kiến sẽ tổng hợp và phân tích toàn bộ dữ liệu thu thập được nhằm xây dựng các báo cáo chuyên sâu. Các báo cáo này sẽ cung cấp thông tin về mức độ ngập tại từng khu vực, khả năng kiểm soát tình hình và hiệu quả ứng phó của lực lượng cứu hộ, qua đó giúp các cơ quan chức năng đánh giá tổng thể và rút kinh nghiệm cho những đợt ứng phó sau.

Bên cạnh đó, dữ liệu sẽ được lưu trữ và cung cấp có chọn lọc cho các lực lượng chức năng, phục vụ công tác thống kê và nghiên cứu dài hạn. Nhóm cũng đặc biệt chú trọng đến vấn đề bảo mật và quyền riêng tư của người dùng: những dữ liệu đã được xử lý hoặc không còn giá trị sử dụng sau một thời gian nhất định sẽ được ẩn hoặc xóa khỏi hệ thống để đảm bảo an toàn thông tin.

Kết thúc buổi trò chuyện, có thể thấy dự án Thongtincuuho.org là công cụ hỗ trợ hiệu quả cho các đội cứu hộ và lực lượng chức năng trong việc xác định khu vực nguy cấp, phân bổ nguồn lực và phối hợp ứng cứu kịp thời. Bằng việc ứng dụng trí tuệ nhân tạo và bản đồ nhiệt, dự án giúp tối ưu hóa công tác cứu hộ trong những tình huống khẩn cấp, đồng thời thể hiện tinh thần nhân văn, trách nhiệm cộng đồng và khát vọng cống hiến của những người trẻ làm công nghệ tại Việt Nam.

>>> Xin mời quý vị đón xem Thời sự HTV lúc 20 giờ và Chương trình Thế giới 24G lúc 20 giờ 30 phút mỗi ngày trên kênh HTV9