20 tác giả hội tụ tại triển lãm “Dòng chảy sơn mài”

Diễn ra tại không gian Toong, triển lãm “Dòng chảy sơn mài” được hình thành từ ý tưởng kết nối những người có xuất phát điểm và nền tảng chuyên môn khác nhau nhưng cùng chia sẻ niềm đam mê với nghệ thuật sơn mài.

62 tác phẩm được trưng bày là kết quả của quá trình sáng tạo đòi hỏi sự kiên nhẫn, tỉ mỉ và khả năng vượt qua những thử thách của chất liệu. Mỗi tác phẩm ngoài thể hiện sự kỳ công của kỹ thuật chế tác, còn phản ánh trải nghiệm sống, quan niệm thẩm mỹ và cách nhìn riêng của người sáng tác.

20 tác giả, nhiều xuất phát điểm, một niềm đam mê sơn mài

Bà Đinh Thu Hà - Nhà kinh doanh thời trang và sáng tác sơn mài tự do, tham gia triển lãm với năm tác phẩm. Nổi bật là bức “Nhuộm chàm”, lấy cảm hứng từ hoạt động lao động và đời sống văn hóa của đồng bào vùng cao Tây Bắc.

Sinh ra tại Huế, nhưng dành tình cảm đặc biệt cho Tây Bắc, bà Đinh Thu Hà thường xuyên đến vùng đất này để tìm hiểu văn hóa, phong tục và lối sinh hoạt của người dân. Hình ảnh những người phụ nữ nhuộm vải, trang phục truyền thống cùng vẻ đẹp mộc mạc trong lao động đã trở thành nguồn cảm hứng để bà đưa vào tranh.

Trong khi đó, Họa sĩ Trần Có - Hội viên Hội Mỹ thuật TP. Hồ Chí Minh, mang đến triển lãm hai tác phẩm “Nhật Nguyệt” và “Khúc Thụy Du”. Ông cho biết, hai tác phẩm khai thác hình tượng con người, cây cỏ, mặt trăng và mối quan hệ giữa con người với thiên nhiên. Những biến động đời sống, trong đó có đại dịch COVID-19, khiến ông từ các đề tài lao động, sản xuất, sinh hoạt thường ngày quan tâm nhiều hơn đến giá trị tinh thần và cảm nhận về thời gian.

Một góc nhìn khác đến từ ThS.KTS. Mai Thị Hạnh Duyên - Giảng viên Khoa Kiến trúc, Trường Đại học Kiến trúc TP. Hồ Chí Minh. Không xuất thân từ hội họa chuyên nghiệp, bà đến với sơn mài bằng niềm yêu thích nghệ thuật và mong muốn tìm kiếm một hình thức biểu đạt khác bên cạnh công việc thiết kế kiến trúc.

Tại triển lãm, tác phẩm “Qua mùa sen” của bà lựa chọn cách thể hiện mang tính gợi tả thay vì đặc tả hình ảnh. Thông qua hình tượng mùa sen trù phú, bà gửi gắm thông điệp về sự gắn bó, nương tựa giữa con người với nhau trong cùng một không gian sống, cùng chia sẻ những niềm vui giản dị.

Mỗi tác giả với nền tảng nghề nghiệp khác nhau mang đến nhiều cách tiếp cận sơn mài, từ tái hiện văn hóa truyền thống, quan sát đời sống đến thể hiện những cảm xúc và suy ngẫm mang tính cá nhân.

Phủ lên, mài đi để vẻ đẹp hiện hình

Quá trình sáng tác sơn mài bắt đầu từ việc chuẩn bị tấm vóc qua nhiều công đoạn thủ công như bó, hom, lót bằng đất phù sa, mạt cưa và sơn sống. Sau khi tấm vóc đạt độ ổn định, người nghệ sĩ tiếp tục phủ nhiều lớp chất liệu rồi mài để làm lộ màu sắc, hình ảnh và hiệu ứng bên dưới.

Sự đan xen giữa phủ và mài đòi hỏi người sáng tác phải tính toán cách sắp đặt các lớp màu, kiểm soát kỹ thuật mài và linh hoạt xử lý những hiệu ứng ngoài dự tính để đạt hiệu quả thẩm mỹ mong muốn.

Triển lãm đã giới thiệu thành quả sáng tạo của 20 tác giả và góp phần đưa nghệ thuật sơn mài đến gần hơn với công chúng, khơi gợi sự quan tâm đến một loại hình hội họa giàu truyền thống và vẫn tiếp tục được khám phá, phát triển qua những cách tiếp cận mới.