Trên tuyến metro số 1, podcast "Ga Cảm Xúc" tập 2 đưa Hồng Ánh trở về những ga ký ức, hiện tại và tương lai. Ở đó, mỗi cột mốc nghệ thuật đều gắn với một thành phố luôn mở ra cơ hội cho người dám lao động.

Trong ký ức tuổi thơ của Hồng Ánh, Nhà hát Thành phố hiện lên như một tòa lâu đài. Khi ấy, gia đình chị sống tại quận Bình Thạnh (cũ), gần Lăng Ông Bà Chiểu. Mỗi lần được ba mẹ chở vào trung tâm, đi qua đường Đồng Khởi rồi hướng về Bến Bạch Đằng, cô bé Hồng Ánh luôn dõi mắt nhìn công trình ấy và tự hỏi: "Có khi nào lớn lên, mình sẽ được bước vào tòa lâu đài này không?".

Ước mơ trở thành hiện thực vào năm 1993. Song, lần đầu tiên Hồng Ánh bước qua cánh cửa Nhà hát Thành phố không phải với tư cách một nghệ sĩ đứng dưới ánh đèn sân khấu. Khi ấy, chị còn là sinh viên Trường Múa TP. Hồ Chí Minh đến hỗ trợ lễ tốt nghiệp của các khóa trước, làm công việc đón khách và phục vụ chương trình.

Từ lần đầu đứng ở một vị trí thầm lặng đến lúc trở lại Nhà hát Thành phố trong nhiều sự kiện nghệ thuật lớn, hành trình ấy ghi dấu sự trưởng thành của Hồng Ánh. Đặc biệt, lần đầu tiên tại Liên hoan phim quốc tế TP. Hồ Chí Minh, chị xuất hiện trên thảm đỏ với tư cách thành viên Ban Giám khảo quốc tế. Một không gian từng chỉ tồn tại trong giấc mơ tuổi nhỏ đã trở thành nơi chứng kiến những cột mốc trong sự nghiệp của chị.

Sinh ra tại Trà Vinh (nay là tỉnh Vĩnh Long) nhưng lớn lên ở TP. Hồ Chí Minh, Hồng Ánh xem nơi đây là quê hương, là mảnh đất hình thành tính cách, cảm xúc và con đường nghề nghiệp của mình. Trong bức tranh ấy, Thành phố không chỉ có sân khấu, thảm đỏ hay những vai diễn, mà còn có những buổi sáng mưu sinh cùng gia đình.

Khi còn nhỏ, chị từng thức dậy sớm đi lấy báo rồi bày bán trên chiếc bàn gỗ do ba đóng. Khách ăn sáng tại quán phở cạnh nhà thường ghé mua báo trước khi bắt đầu một ngày mới. Hồng Ánh cũng cùng mẹ và chị gái giũ sạch những bao xi măng cũ, xếp ngay ngắn, nối các sợi dây thun thành từng cuộn để cung cấp cho bưu điện đóng gói bưu kiện.

Những công việc nhỏ giúp chị sớm hiểu giá trị của lao động và sự sẻ chia trong gia đình. Chính từ nhịp sống bình dị ấy, Hồng Ánh bước vào nghệ thuật bằng một cơ duyên không được tính toán trước.

Từ giấc mơ đến vai diễn đầu tiên của nghệ sĩ Hồng Ánh

Nhà nằm gần trường múa, chị thường xuyên được tiếp xúc với âm nhạc và quan sát các buổi tập. Khi trường thông báo tuyển sinh, mẹ đăng ký cho con gái học múa với suy nghĩ đơn giản rằng tập luyện sẽ giúp chị khỏe hơn và giảm cân. Không ai trong gia đình hình dung cánh cổng trường múa sẽ đưa Hồng Ánh đến với nghệ thuật chuyên nghiệp.

Sau đó, nữ sinh trường múa tiếp tục giấu gia đình đăng ký một cuộc thi tuyển diễn viên điện ảnh. Chị sợ nếu nói trước, ba mẹ sẽ ngăn cản; cũng sợ thất bại khiến mẹ buồn. Chỉ khi vào vòng chung kết và cần tiền may trang phục, chị mới dám chia sẻ. Sự ủng hộ của gia đình ở thời điểm ấy trở thành điểm tựa để Hồng Ánh đi tiếp.

Năm 1995 đánh dấu bước ngoặt của chị. Một năm sau, Hồng Ánh được chọn vào vai Bạch Vân trong phim truyền hình Người đẹp Tây Đô của Hãng phim TFS. Từ cô sinh viên múa, chị bắt đầu hành trình dài với điện ảnh và truyền hình.

Mẹ của Hồng Ánh từng nhắc rằng gia đình không có người theo nghệ thuật, cũng không đủ điều kiện kinh tế để định hướng hay mở đường cho con. Vì vậy, khi đã lựa chọn, chị phải khiến mọi người tin tưởng bằng chính năng lực của mình. Gia đình chỉ có thể trao cho chị một điều: niềm tin vào con đường mà chị thực sự muốn theo đuổi.

Nhiều năm qua, Hồng Ánh thường được nhớ đến qua những vai phụ nữ hiền lành, chịu nhiều tổn thương, đại diện cho những thân phận yếu thế. Những nhân vật ấy mang lại cho chị sự đồng cảm sâu sắc từ khán giả, đồng thời định hình hình ảnh một "nàng thơ" của dòng phim nghệ thuật.

Tuy nhiên, Hồng Ánh không muốn giới hạn mình trong vùng diễn xuất quen thuộc. Vai Madame Sắc trong Mesdames Thanh Sắc cho thấy một diện mạo khác: từng trải, sắc sảo, quyền lực, ghen tuông và khắc nghiệt. Bộ phim do Thắng Vũ đạo diễn đưa Hồng Ánh vào một giai đoạn chị chưa từng sống, qua đó mở thêm cơ hội khám phá lịch sử đô thị và số phận phụ nữ.

Giữa Hồng Ánh và Madame Sắc vẫn có một điểm gặp gỡ: đều là những người phụ nữ khao khát được sống bên người mình yêu thương và mưu cầu hạnh phúc. Thế nhưng, cách lựa chọn hạnh phúc của họ hoàn toàn khác nhau.

Hồng Ánh thừa nhận mình có tham vọng, nhưng đó là tham vọng nghề nghiệp: được thực hiện những vai diễn khác biệt, được thể hiện nhiều màu sắc hơn và mang đến những trải nghiệm mới cho khán giả.

Bày tỏ với khán giả, Hồng Ánh cho rằng, sự xuất hiện của chị trong nhiều dự án mang tính thương mại cũng tạo ra những ý kiến trái chiều. Một bộ phận khán giả ủng hộ vì nhìn thấy nguồn năng lượng mới và khả năng biến hóa của Hồng Ánh. Một số khán giả lâu năm lại lo ngại chị sẽ đánh mất chất riêng khi tham gia những tác phẩm hướng đến số đông.

Theo Hồng Ánh, sự lo lắng ấy xuất phát từ tình cảm và sự gắn bó của công chúng với những nhân vật từng làm nên dấu ấn của chị. Tuy nhiên, người diễn viên không thể chỉ lặp lại một kiểu vai. Chị muốn mở rộng phạm vi khán giả, thử sức ở nhiều thể loại và chứng minh khả năng thích ứng của mình.

Điều quan trọng không nằm ở việc nhân vật thuộc phim nghệ thuật hay phim thương mại, mà là nhân vật ấy có khiến khán giả yêu, ghét hoặc rung động hay không. Hồng Ánh cũng khẳng định chị vẫn sẽ trở lại với những vai diễn thuộc sở trường, đặc biệt là những thân phận phụ nữ nhiều chiều sâu.

Đứng giữa một bên là dòng phim kén khán giả và một bên là những tác phẩm thị trường, Hồng Ánh không chọn chạy theo hào quang. Sau nhiều năm làm nghề, điều chị muốn chinh phục nhất là bản thân.

Khái niệm "thanh xuân với nghề" không phụ thuộc vào tuổi tác hay vị trí trên bảng phân vai. Có dự án Hồng Ánh đảm nhận vai chính, nhưng cũng có dự án chị chỉ xuất hiện trong một vai nhỏ, một vai khách mời hoặc làm điểm tựa để nâng đỡ các diễn viên trẻ.

Chị lựa chọn tham gia khi nhận thấy nhân vật còn một câu chuyện đáng kể, một khoảnh khắc có khả năng lưu lại trong lòng người xem, hoặc khi dự án tạo cơ hội làm việc với một đạo diễn trẻ. Việc tiếp xúc với những thế hệ làm nghề mới giúp chị quan sát, học hỏi và duy trì sự gắn bó lâu dài với nghệ thuật.

Hành trình ấy không chỉ có diễn xuất. Khi đảm nhận vai trò đạo diễn, nhà sản xuất, Hồng Ánh phải đối diện những trách nhiệm lớn hơn, từ chất lượng tác phẩm đến nguồn tài chính của những người đã tin tưởng giao phó dự án.

Chị nhìn nhận cả thành công lẫn thất bại đều là những bài học buộc người làm nghề rèn luyện bản lĩnh, tích lũy kinh nghiệm, nâng cao chuyên môn và khả năng quản trị. Mỗi lần vấp ngã có thể tạo ra hoang mang, nhưng cũng giúp người làm phim điều chỉnh từng bước đi, thận trọng hơn mà không đánh mất tình yêu với nghề.

Nghệ sĩ Hồng Ánh: Chinh phục bản thân qua từng vai diễn

Với Hồng Ánh, thất bại tại phòng vé không đồng nghĩa với thất bại về nghệ thuật. Mỗi bộ phim hướng đến một nhóm khán giả và một mục tiêu khác nhau. Phim giải trí có thể mang lại những phút thư giãn; phim về số phận con người có thể khiến người xem suy ngẫm; phim thể nghiệm có thể mở ra cấu trúc, cách quay hoặc ngôn ngữ kể chuyện mới.

Chính vì vậy, doanh thu không thể là thước đo duy nhất để đánh giá giá trị của một tác phẩm.

Nhắc đến "Đảo của dân ngụ cư", Hồng Ánh thẳng thắn thừa nhận bộ phim không thành công về phòng vé nếu xét trên phương diện khán giả đại chúng. Tuy nhiên, đây vẫn là tác phẩm khiến chị tự hào. Bộ phim đánh dấu lần đầu chị bước khỏi vùng an toàn, chịu trách nhiệm đạo diễn một dự án lớn, đưa tác phẩm ra thế giới và thiết lập quan hệ với các đồng nghiệp quốc tế.

Điều quan trọng với chị là khi nhìn lại, đó không phải một sản phẩm kém chất lượng hay được thực hiện bằng thái độ cẩu thả. Thành công, trong trường hợp này, nằm ở việc người nghệ sĩ dám thử sức, hoàn thành trách nhiệm và trưởng thành sau một hành trình nhiều áp lực.

Hồng Ánh cho rằng công chúng thường nhìn thấy thành quả của nghệ sĩ và dễ hình dung con đường ấy đã được trải sẵn. Trên thực tế, không có thành công nào hình thành từ sự nhàn nhã.

TP. Hồ Chí Minh mở ra nhiều cơ hội cho những người đến từ các vùng miền, nhưng cơ hội chỉ trở thành kết quả khi mỗi người biết mình yêu công việc gì, say mê lao động, không ngừng phát triển và thay đổi bản thân.

Dù đã có nhiều dấu ấn trong sự nghiệp, Hồng Ánh vẫn di chuyển liên tục giữa sân khấu, kịch nói, phim truyền hình và điện ảnh. Nhịp làm việc ấy có thể được nhìn nhận là vất vả, nhưng với chị, đó là trạng thái hạnh phúc.

TP. Hồ Chí Minh không chỉ tạo điều kiện để nghệ sĩ làm nghề mà còn hình thành một không gian thưởng thức đa dạng. Khán giả có thể xem kịch, phim, ca nhạc và nhiều loại hình biểu diễn khác. Đối với người trẻ chưa tạo dựng được tên tuổi, hành trình tìm kiếm cơ hội có thể khó khăn, nhưng cơ hội vẫn tồn tại nếu họ đủ kiên trì và chuẩn bị năng lực.

Nếu Nhà hát Thành phố gắn với ước mơ thời thơ ấu, tuyến metro số 1 lại đại diện cho một TP. Hồ Chí Minh đang chuyển động về phía trước. Hồng Ánh kể lần đầu bước xuống metro, chị đã rưng rưng xúc động.

Trước đó, những chuyến tàu đô thị hiện đại chỉ xuất hiện trong trải nghiệm của chị tại Singapore, Pháp và nhiều quốc gia khác. Vì vậy, khi được đi metro ngay tại thành phố mình yêu thương, chị cảm nhận rõ nỗ lực lớn phía sau công trình này.

Tuyến đường từ ga Suối Tiên đến trung tâm Thành phố không chỉ thay đổi phương thức di chuyển, mà còn mở ra hình dung về một diện mạo đô thị trong tương lai. Từ một tuyến đầu tiên, mạng lưới metro được kỳ vọng sẽ tiếp tục vươn tới nhiều khu vực khác, kết nối trung tâm với vùng ven và tạo thêm những không gian sống mới.

Thành phố mở những đường ray mới

Qua ô cửa đoàn tàu, Hồng Ánh cũng nhìn thấy những chất liệu sáng tác dành cho điện ảnh. Trước hết là yếu tố con người: đa dạng, linh hoạt, nhạy bén và có khả năng thích ứng cao. Tiếp đó là hệ thống bối cảnh phong phú, từ sông nước đến vùng biển, những tòa nhà hiện đại và ánh đèn đô thị đến đồng lúa, khu vực ven Thành phố cùng những điểm giao nhau giữa không gian cũ và mới.

Có thể nói rằng, đó là nguồn chất liệu đủ rộng để người làm phim kể nhiều câu chuyện khác nhau về TP. Hồ Chí Minh. Phát triển công nghiệp văn hóa, trong đó điện ảnh giữ vai trò quan trọng, không chỉ phụ thuộc vào những chiến lược lớn mà còn bắt đầu từ chất lượng lao động của từng nghệ sĩ, đạo diễn, nhà sản xuất và đội ngũ sáng tạo.

Với Hồng Ánh, đóng góp thiết thực nhất vẫn là tiếp tục làm tốt công việc ở từng vị trí mình đảm nhận; không ngừng học hỏi, thử nghiệm, kết nối với thế hệ trẻ và tạo ra những sản phẩm được thực hiện bằng trách nhiệm nghề nghiệp.

Chuyến tàu của Ga cảm xúc đưa Hồng Ánh đi qua nhiều lớp thời gian: cô bé từng mơ được bước vào Nhà hát Thành phố, người phụ nữ dám rời khỏi vùng diễn xuất an toàn và nghệ sĩ đang nhìn Thành phố từ một ô cửa mới.

Qua mỗi "ga", điều còn lại không chỉ là hào quang hay những giải thưởng, mà là khả năng tiếp tục chuyển động. Với Hồng Ánh, giữ thanh xuân với nghề chính là không để bản thân đứng yên khi Thành phố và nghệ thuật vẫn đang mở ra những đường ray mới.

 >>> Xin mời quý vị đón xem Thời sự HTV lúc 20 giờ và Chương trình Thế giới 24G lúc 20 giờ 30 phút mỗi ngày trên kênh HTV9