Triển lãm Tổ nghề và danh Nho: Đưa di sản vào nghệ thuật đương đại

(HTV) - Khai mạc tại Văn Miếu nhân 950 năm Quốc Tử Giám, triển lãm Tổ nghề và danh Nho nước Việt là điểm nhấn của Lễ hội Thiết kế sáng tạo Hà Nội 2026. Sự kiện quy tụ 40 nghệ sĩ, tái hiện di sản thành không gian sáng tạo nghệ thuật đương đại.

Sự kiện kỷ niệm 950 năm thành lập Quốc Tử Giám không chỉ mở màn cho chuỗi hoạt động của Lễ hội Thiết kế sáng tạo Hà Nội 2026, mà còn tiếp nối hành trình đánh thức lớp ký ức đô thị từ dự án nghệ thuật "Chuyện Đình trong Phố" từng gây tiếng vang trước đó.

Đột phá không gian tại triển lãm Tổ nghề và danh Nho

Triển lãm Tổ nghề và danh Nho: Đưa di sản vào nghệ thuật đương đại - Ảnh 1.

Không gian trưng bày đa chất liệu tại triển lãm Tổ nghề và danh Nho, nơi nghệ thuật đương đại đối thoại với di sản truyền thống

Cụ thể, thông qua 9 cụm nội dung, triển lãm đưa câu chuyện về các nhân vật được suy tôn là Tổ nghề vào cuộc đối thoại trực tiếp với các tác phẩm, sản phẩm thủ công hôm nay. Thay vì chỉ giới thiệu tiểu sử hay công trạng khô khan theo lối mòn, những câu chuyện di sản được chuyển tải sinh động qua nhiều hình thức biểu đạt như khắc gỗ, sơn mài và tranh thêu.

Triển lãm Tổ nghề và danh Nho: Đưa di sản vào nghệ thuật đương đại - Ảnh 2.
Triển lãm Tổ nghề và danh Nho: Đưa di sản vào nghệ thuật đương đại - Ảnh 3.
Triển lãm Tổ nghề và danh Nho: Đưa di sản vào nghệ thuật đương đại - Ảnh 4.

Tác phẩm thủ công tại triển lãm Tổ nghề và danh Nho nước Việt

Đặc biệt, sự tham gia của đông đảo nghệ nhân làng nghề và nghệ sĩ trẻ cho thấy một nỗ lực lớn nhằm đưa di sản ra khỏi lăng kính lưu giữ truyền thống, biến chúng thành chất liệu cho thực hành sáng tạo mới.

Đảo chiều góc nhìn về danh Nho nước Việt

Thực tế, sự kiện mang đến những kiến giải khác biệt về giới khoa bảng thời xưa, vượt ra khỏi khuôn khổ chốn quan trường.

Nghệ sĩ Nguyễn Thế Sơn - Giám tuyển triển lãm
Đây là triển lãm lần đầu tiên đề cập đến vấn đề những nhà Nho lại có đóng góp là những tổ nghề. Không chỉ là câu chuyện đỗ đạt làm quan thuần túy, rất nhiều vị danh Nho đã dấn thân con đường học tập về nghề, mang lại sinh kế cho cộng đồng dân làng.

Bên cạnh đó, các hiện vật vật thể như bia đá lịch sử cũng được khai thác dưới một lăng kính mang tính cộng đồng sâu sắc hơn.

Những tấm bia này không chỉ ghi danh sự đỗ đạt, mà còn nhắc nhở rằng địa phương đó từng sản sinh ra những con người kiệt xuất. Họ chính là người quay lại làng quê để truyền dạy các ngành nghề cơ bản, tạo nên một nét rất hay trong văn hóa Việt Nam.
Họa sĩ Trần Hậu Yên Thế

Đưa di sản trở thành nguồn lực phát triển

Theo đó, toàn bộ khối lượng tác phẩm đồ sộ này là kết quả của quá trình lao động, nghiên cứu nghệ thuật ròng rã gần một năm từ 40 nhân sự chuyên môn.

Triển lãm Tổ nghề và danh Nho: Đưa di sản vào nghệ thuật đương đại - Ảnh 5.

Toàn cảnh không gian triển lãm với sự xuất hiện của đông đảo giới trẻ/nghệ sĩ

Đồng thời, thông qua dự án này, các không gian di sản hàng trăm năm tuổi đang thực sự bước lại gần hơn với đời sống đương đại. Nhờ vậy, Văn Miếu - Quốc Tử Giám không chỉ làm tốt vai trò bảo tồn, mà đang chuyển mình thành một không gian sáng tạo, nơi di sản văn hóa trực tiếp trở thành nguồn lực kinh tế - văn hóa cho sự phát triển của đất nước.


HOÀNG HƯƠNG, NGỌC TUẤN

Link nội dung: https://htv.vn/trien-lam-to-nghe-va-danh-nho-dua-di-san-vao-nghe-thuat-duong-dai-222261111134657657.htm