TP. Hồ Chí Minh thúc đẩy liên kết đầu tư Đông Nam Bộ - Đồng bằng sông Cửu Long

Mở rộng cơ chế huy động nguồn lực liên vùng

Theo Nghị quyết số 27 của Bộ Chính trị về phát triển các vùng và tổ chức không gian phát triển quốc gia trong giai đoạn mới, cùng Luật Phát triển đô thị vừa được Quốc hội thông qua, yêu cầu đặt ra là tăng cường liên kết, khai thác hiệu quả lợi thế bổ trợ giữa các địa phương.

Từ định hướng này, Sở Tài chính TP. Hồ Chí Minh đề xuất 5 nhóm cơ chế tài chính - đầu tư nhằm tăng khả năng huy động và điều phối nguồn lực cho các dự án liên vùng. Các cơ chế được đề cập gồm cùng góp vốn đầu tư công trình liên vùng, huy động nguồn vốn ngoài ngân sách thông qua hợp tác công - tư (PPP), huy động nguồn lực quốc tế thông qua Trung tâm Tài chính Quốc tế tại TP. Hồ Chí Minh, phát hành trái phiếu chính quyền địa phương, trái phiếu xanh, thương mại hóa tín chỉ carbon và hình thành Quỹ đầu tư phát triển liên vùng.

Theo ông Hoàng Vũ Thảnh - Giám đốc Sở Tài chính TP. Hồ Chí Minh, để hợp tác vùng đi vào thực chất, các chương trình phải có nội dung thiết thực, tạo tính liên kết và lan tỏa. Đồng thời, quá trình triển khai cần có đầu mối chịu trách nhiệm và cơ chế để các cơ quan, đơn vị cùng tham gia giám sát.

Nhìn đầu tư theo chuỗi giá trị, không theo địa giới

Không chỉ đặt vấn đề về nguồn lực, cộng đồng doanh nghiệp cũng đề xuất thay đổi cách tiếp cận trong xúc tiến đầu tư. Thay vì mỗi địa phương xây dựng một danh mục riêng, TP. Hồ Chí Minh cùng TP. Đồng Nai, TP. Cần Thơ và các tỉnh Tây Ninh, Vĩnh Long, Đồng Tháp, An Giang, Cà Mau có thể nghiên cứu danh mục cơ hội đầu tư liên vùng, thể hiện mối liên hệ giữa các địa phương trong cùng chuỗi giá trị.

Ông Nguyễn Anh Tuấn - Phó Tổng Giám đốc thường trực TMS Group cho rằng doanh nghiệp cần một môi trường đầu tư thuận lợi hơn, trong đó thủ tục cần được đơn giản hóa và thời gian tiếp cận các chính sách kêu gọi đầu tư được rút ngắn.

Ở một góc độ khác, doanh nghiệp cũng quan tâm đến khả năng đo lường phát thải carbon trong toàn bộ chuỗi logistics. Ông Đinh Hồng Kỳ - Phó Chủ tịch Liên đoàn Doanh nghiệp TP. Hồ Chí Minh đề xuất xây dựng bản đồ phát thải carbon tại từng vùng, khu vực logistics, sân bay, cảng biển và các tuyến đường cao tốc.

Kết nối thế mạnh, nâng giá trị chuỗi sản xuất

Việc kết nối các lợi thế giữa các địa phương cũng mở ra hướng hình thành những chuỗi giá trị liên vùng. Với Đồng bằng sông Cửu Long, nhu cầu kết nối với TP. Hồ Chí Minh tập trung vào thị trường, vốn, công nghệ; ngược lại, khu vực này có thể cung ứng nguồn nguyên liệu, đầu vào và lao động.

Theo ông Nguyễn Trúc Sơn - Phó Chủ tịch UBND tỉnh Vĩnh Long, địa phương đang cần TP. Hồ Chí Minh hỗ trợ về thị trường, vốn và công nghệ để thu hút các thành phần kinh tế đến đầu tư, kinh doanh. Đây cũng là mối quan hệ bổ trợ, khi Đồng bằng sông Cửu Long có thế mạnh về nguồn nguyên liệu, đầu vào và lao động.

Tiến sĩ Trần Du Lịch - Nguyên Viện trưởng Viện Kinh tế TP. Hồ Chí Minh nhấn mạnh: "Liên kết theo chuỗi giá trị sản xuất, làm sao nâng chuỗi giá trị nông sản, giá trị hàng hóa, thương hiệu để tạo chuyển biến tích cực; không phải xuất khẩu bao nhiêu mà có giá trị bao nhiêu, giá trị gia tăng. Trong đó có vai trò của TP. Hồ Chí Minh trong chế biến sau, làm thương hiệu và làm thương mại quốc tế".

Thay vì xúc tiến đầu tư riêng lẻ, TP. Hồ Chí Minh cùng 7 tỉnh, thành vùng Đông Nam Bộ và Đồng bằng sông Cửu Long hướng tới hình thành một hệ sinh thái đầu tư chung. Trong đó, TP. Hồ Chí Minh phát huy thế mạnh về thị trường, tài chính, khoa học - công nghệ, đổi mới sáng tạo và kết nối quốc tế; các địa phương trong vùng bổ trợ bằng thế mạnh về công nghiệp, nông nghiệp, năng lượng, logistics, nguyên liệu và không gian phát triển.

Cách tiếp cận này hướng đến việc để nhà đầu tư nhìn thấy một chuỗi giá trị liên kết thay vì những địa bàn hành chính riêng biệt, qua đó nâng hiệu quả thu hút đầu tư và sức cạnh tranh của toàn khu vực.