TP Hồ Chí Minh: Đưa chuyển đổi số vào vận hành chính quyền cơ sở

Theo ông Châu Kiến Quang, Phó Chủ tịch UBND phường Minh Phụng (TP Hồ Chí Minh), chuyển đổi số ở cơ sở phải gắn với việc giải quyết thủ tục hành chính và những nhu cầu cụ thể của người dân. Khi vận hành mô hình chính quyền địa phương hai cấp, yêu cầu này đặt ra đồng thời với việc chuẩn hóa dữ liệu sau sắp xếp, hoàn thiện hạ tầng và thay đổi phương thức làm việc của cán bộ.

Trao đổi với phóng viên Báo Tin tức và Dân tộc, ông Châu Kiến Quang chia sẻ về việc cụ thể hóa Nghị quyết 57 của Bộ Chính trị trong hoạt động của phường, những khó khăn đang đặt ra và nhiệm vụ thời gian tới.

Thưa ông, từ yêu cầu thực hiện Nghị quyết 57 và vận hành chính quyền địa phương hai cấp, phường Minh Phụng xác định những nhiệm vụ gì để đưa chuyển đổi số vào công việc hằng ngày?

Yêu cầu lớn nhất hiện nay là đưa chuyển đổi số vào thực chất hoạt động hằng ngày của chính quyền, nhất là trong điều kiện vận hành mô hình chính quyền địa phương hai cấp. Đối với phường Minh Phụng, chuyển đổi số phải góp phần rút ngắn thời gian xử lý công việc, giảm giấy tờ và tạo thuận lợi hơn cho người dân.

Khi chuyển sang mô hình chính quyền địa phương hai cấp, phường trực tiếp tiếp nhận, xử lý khối lượng lớn công việc hành chính. Phường tập trung số hóa quy trình giải quyết thủ tục hành chính, khai thác và tái sử dụng dữ liệu, đẩy mạnh dịch vụ công trực tuyến, từng bước xây dựng phương thức phục vụ nhanh hơn, minh bạch hơn và thuận tiện hơn.

Thời gian qua, phường đã duy trì xử lý văn bản, hồ sơ công việc trên môi trường điện tử, sử dụng chữ ký số chuyên dùng và các nền tảng dùng chung; đồng thời rà soát hạ tầng, trang thiết bị công nghệ thông tin phục vụ hoạt động của các cơ quan, đơn vị và Trung tâm Phục vụ hành chính công phường.

Phường cũng triển khai đồng bộ các nhiệm vụ theo Nghị quyết 57, Đề án 06, kế hoạch chuyển đổi số, Bộ chỉ số đánh giá chuyển đổi số (DTI) và Kế hoạch 100 ngày. Qua đó, từng nhiệm vụ được xác định rõ đơn vị phụ trách, thời hạn và kết quả thực hiện. Mục tiêu cuối cùng là người dân đến làm thủ tục được phục vụ nhanh hơn, thuận tiện hơn; những việc có thể thực hiện trên môi trường số thì từng bước được thực hiện trên môi trường số.

Ông có thể cho biết thêm sau sắp xếp đơn vị hành chính, việc chuẩn hóa và khai thác dữ liệu được phường thực hiện như thế nào để hạn chế tình trạng người dân phải cung cấp lại những thông tin đã có?

Sau sắp xếp, một trong những yêu cầu quan trọng nhất là dữ liệu phải được rà soát, chuẩn hóa, cập nhật và bảo đảm thống nhất. Nếu dữ liệu không chính xác hoặc còn trùng lặp thì rất khó khai thác để phục vụ quản lý và giải quyết thủ tục hành chính.

Phường đang tập trung thực hiện Kế hoạch 100 ngày về hoàn thiện, làm sạch và khai thác dữ liệu, trong đó chú trọng các cơ sở dữ liệu thuộc lĩnh vực công thương, đất đai, an sinh xã hội, bảo trợ xã hội, người có công, tôn giáo và các dữ liệu chuyên ngành có liên quan.

Qua quá trình này, phường hướng đến nguyên tắc “dữ liệu đã có thì từng bước phải khai thác lại được”, hạn chế tình trạng người dân phải nhiều lần cung cấp cùng một thông tin. Đây cũng là nội dung gắn với triển khai Đề án 06, nhằm khai thác hiệu quả dữ liệu dân cư và dữ liệu chuyên ngành trong phục vụ người dân.

Phường triển khai kết nối, tra cứu Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư để thay thế việc yêu cầu người dân xuất trình giấy tờ cư trú hay thông tin nhân thân đã có trên hệ thống. Đồng thời, phường từng bước số hóa hồ sơ địa chính, hộ tịch cũ và gắn mã định danh điện tử cho từng hồ sơ mới tiếp nhận, tạo kho dữ liệu điện tử dùng chung giữa các bộ phận chuyên môn.

Với nguyên tắc “một lần khai báo”, phường quán triệt cán bộ không yêu cầu công dân nộp lại các thành phần hồ sơ, giấy tờ đã được cơ quan nhà nước số hóa và lưu trữ trên Cổng Dịch vụ công hoặc qua ứng dụng VNeID.

Để thực hiện các nhiệm vụ theo Nghị quyết 57, phường đặt ra yêu cầu gì đối với đội ngũ cán bộ, công chức, nhất là về trách nhiệm và năng lực sử dụng công nghệ?

Theo thực tế của phường, công nghệ có thể được đầu tư nhưng chuyển đổi số có thành công hay không phụ thuộc rất lớn vào cán bộ, công chức trực tiếp sử dụng công nghệ. Nếu cán bộ không thay đổi thói quen làm việc từ giấy tờ sang môi trường mạng và thiếu tinh thần phục vụ, việc chuyển đổi số sẽ rơi vào hình thức.

Vì vậy, mỗi cán bộ, công chức trước hết phải có kỹ năng số cơ bản, sử dụng thành thạo hệ thống quản lý văn bản, chữ ký số, hồ sơ điện tử và các nền tảng dùng chung; đồng thời thay đổi từ tư duy xử lý hồ sơ sang phục vụ người dân dựa trên dữ liệu và công nghệ.

Một hoạt động cụ thể là phường đang triển khai Bình dân học vụ số đối với đội ngũ cán bộ, công chức, viên chức và người lao động, theo dõi tỷ lệ hoàn thành đến từng đơn vị. Qua đó, cán bộ được trang bị kiến thức và tạo thói quen tự học, tự cập nhật kỹ năng số.

Phường tổ chức tập huấn theo các chuyên đề ngắn, cán bộ thành thạo kèm cặp cán bộ còn lúng túng trong thao tác nghiệp vụ hằng ngày. Nội dung đào tạo tập trung vào kỹ năng an toàn thông tin, khai thác và xử lý dữ liệu điện tử, văn hóa giao tiếp trên môi trường số.

Trong các kế hoạch về chuyển đổi số, Nghị quyết 57, DTI hay Đề án 06, phường đều giao rõ đơn vị chủ trì, người phụ trách, thời hạn và kết quả đầu ra. Cách thực hiện này nhằm chuyển nhiệm vụ chung thành trách nhiệm cụ thể của từng cơ quan, đơn vị và cán bộ.

Trong quá trình triển khai, những khó khăn nào về hạ tầng, phần mềm và dữ liệu đang ảnh hưởng đến hoạt động của phường? Địa phương xử lý ra sao?

Khó khăn hiện nay tập trung vào một số nhóm chính: Hạ tầng và thiết bị công nghệ thông tin chưa đồng đều; một số phần mềm, nền tảng còn phụ thuộc hệ thống cấp trên; dữ liệu giữa các lĩnh vực cần tiếp tục chuẩn hóa; kỹ năng số của cán bộ và người dân chưa đồng đều. Đồng thời, yêu cầu về an toàn thông tin ngày càng cao.

Phường đang rà soát tổng thể hạ tầng, trang thiết bị công nghệ thông tin, duy trì các hệ thống quản lý văn bản, chữ ký số, hồ sơ điện tử và nền tảng dùng chung. Những khó khăn liên quan đến hệ thống, phần mềm được tổng hợp, báo cáo và phối hợp xử lý để hạn chế ảnh hưởng đến quá trình tiếp nhận, giải quyết hồ sơ.

Về phương án dự phòng kỹ thuật, khi hệ thống trực tuyến gặp sự cố, phường chủ động tiếp nhận hồ sơ giấy để xử lý cho người dân, sau đó cập nhật bù vào hệ thống, nhằm không làm chậm hẹn trả. Phường cũng kiến nghị cấp trên nâng cấp băng thông, liên thông dữ liệu; đồng thời bố trí ngân sách địa phương nâng cấp thiết bị đầu cuối cho các vị trí trực tiếp tiếp dân.

Đối với an toàn thông tin, phường xác định đây là nhiệm vụ trọng tâm, đã phân công rõ trách nhiệm cho các đơn vị liên quan trong tham mưu kế hoạch, rà soát hệ thống và thực hiện yêu cầu đánh giá, bảo đảm cấp độ an toàn thông tin. Các nhiệm vụ, chỉ tiêu của DTI và kế hoạch chuyển đổi số cũng được sử dụng để thường xuyên rà soát những nội dung chưa hoàn thành, xác định trách nhiệm và tiến độ xử lý.

Chuyển đổi số cần đi cùng khả năng tiếp cận của người dân. Phường hỗ trợ như thế nào đối với người cao tuổi, tiểu thương và những người còn hạn chế về kỹ năng công nghệ?

Phường xác định chuyển đổi số phải bảo đảm không tạo thêm rào cản cho người dân. Tại Trung tâm Phục vụ hành chính công, phường bố trí đoàn viên thanh niên và công chức hướng dẫn các thao tác trên Cổng Dịch vụ công, từ tạo tài khoản, nộp hồ sơ đến thanh toán trực tuyến.

Bên cạnh đó, phường đã kiện toàn và triển khai 33 Tổ công nghệ số cộng đồng tương ứng với 33 khu phố, làm lực lượng hỗ trợ người dân ngay tại địa bàn dân cư. Các tổ tập trung hướng dẫn sử dụng dịch vụ công trực tuyến, tài khoản định danh điện tử và ứng dụng số thiết yếu, nhất là đối với người cao tuổi, tiểu thương.

Phường tổ chức tập huấn trong khuôn khổ Bình dân học vụ số để thành viên các tổ có thể sử dụng công nghệ và hướng dẫn lại cho người dân theo phương châm dễ hiểu, dễ thực hiện, hỗ trợ trực tiếp khi cần thiết. Với các trường hợp đặc thù, người cao tuổi, người yếu thế, phường tiếp tục duy trì phương thức hỗ trợ trực tiếp tại chỗ hoặc lưu động.

Từ thực tiễn địa phương, ông cho rằng cần tập trung vào những vấn đề nào để Nghị quyết 57 đi vào đời sống? Phường đặt ra mục tiêu gì trong thời gian tới?

Trước hết là tiếp tục làm sạch, chuẩn hóa, cập nhật và khai thác hiệu quả dữ liệu, đặc biệt các nhiệm vụ trong Kế hoạch 100 ngày và Đề án 06. Cùng với đó là nâng cao kỹ năng số cho cán bộ, công chức và người dân thông qua Bình dân học vụ số và hoạt động của các Tổ công nghệ số cộng đồng.

Phường tiếp tục hoàn thiện kế hoạch, phương án bảo đảm an toàn hệ thống, thực hiện đánh giá cấp độ an toàn thông tin, nâng cao nhận thức và kỹ năng phòng tránh rủi ro trên môi trường mạng.

Việc đưa chuyển đổi số đến gần người dân cũng cần những hoạt động cụ thể. Phường đang tổ chức các hoạt động hưởng ứng Ngày hội Chuyển đổi số và Ngày hội Đổi mới sáng tạo quốc gia, kết hợp tuyên truyền, trải nghiệm công nghệ, hoạt động STEM và giới thiệu các nội dung ứng dụng công nghệ tại cơ sở.

Mục tiêu thời gian tới là hoàn thành các nhiệm vụ Nghị quyết 57, chuyển đổi số, DTI, Đề án 06 và Kế hoạch 100 ngày; nâng cao chất lượng dữ liệu, tăng tỷ lệ xử lý công việc trên môi trường điện tử và nâng cao an toàn thông tin.

Điều quan trọng nhất là mọi hoạt động chuyển đổi số phải được đo bằng sự thuận tiện của người dân và hiệu quả hoạt động của chính quyền: người dân giảm đi lại, giảm giấy tờ, giảm thời gian chờ; cán bộ có dữ liệu và công cụ tốt hơn để giải quyết công việc.

Xin trân trọng cảm ơn ông!

Nguồn: https://baotintuc.vn/tp-ho-chi-minh-dua-chuyen-doi-so-vao-van-hanh-chinh-quyen-co-so-post1388075.html