Khi AI ngày càng tiến sâu hơn vào các tòa soạn báo chí

Thực tế này cho thấy vấn đề được các cơ quan báo chí Australia quan tâm hiện nay không còn dừng ở câu hỏi có nên sử dụng AI hay không, mà là nên sử dụng công nghệ này như thế nào để nâng cao hiệu quả hoạt động, đồng thời duy trì các tiêu chuẩn về độ chính xác, trách nhiệm biên tập và niềm tin của công chúng.

Đài truyền hình quốc gia Australia (ABC) là một trong những cơ quan đang từng bước mở rộng ứng dụng AI trong toàn hệ thống. ABC đã lựa chọn mô hình Claude của công ty Anthropic làm một trong những công cụ AI sử dụng trong tòa soạn, bên cạnh các công cụ của Microsoft và hệ thống AI nội bộ ABC Assist. Công nghệ này hiện được ứng dụng trong các công việc như phiên âm, nghiên cứu, xử lý dữ liệu và hỗ trợ sản xuất nội dung.

Một thử nghiệm đáng chú ý là sử dụng AI để chuyển các bản tin phát thanh địa phương thành bài viết trên nền tảng số. Trao đổi với phóng viên TTXVN tại Sydney, Chủ tịch ABC Kim Williams cho biết AI đang được thử nghiệm tích cực nhằm tối ưu hóa hoạt động báo chí. Theo ông, AI đã phát huy vai trò rất tốt trong việc chuyển đổi nội dung giữa các định dạng, chẳng hạn từ bản tin phát thanh sang văn bản để đăng trên website và mạng xã hội.

Bên cạnh đó, AI cũng có thể hỗ trợ đề xuất tiêu đề dựa trên nội dung bài viết hoặc xử lý lượng dữ liệu lớn thành những bản thông tin tóm tắt ngắn gọn hơn. Với mạng lưới khoảng 60 văn phòng trên khắp Australia, trong đó nhiều cơ sở phục vụ các khu vực vùng sâu, vùng xa, ABC kỳ vọng việc ứng dụng AI sẽ giúp nội dung địa phương được đưa lên các nền tảng số nhanh hơn mà không làm tăng đáng kể khối lượng công việc của phóng viên.

Theo ông Williams, việc tự động hóa một số công đoạn có thể giúp phóng viên dành thêm thời gian cho hoạt động thu thập thông tin và tìm kiếm các câu chuyện mới. Tuy nhiên, nhà lãnh đạo ABC lưu ý AI vẫn là lĩnh vực mới, đòi hỏi sự thận trọng về đạo đức báo chí, độ tin cậy và trách nhiệm biên tập.

Cách tiếp cận này cũng được thể hiện trong quy trình thử nghiệm của ABC. Với các bản tin phát thanh được AI hỗ trợ chuyển thành bài viết số, nội dung vẫn phải qua kiểm tra của lãnh đạo biên tập địa phương và biên tập viên trước khi xuất bản. ABC khẳng định không sử dụng AI để thực hiện toàn bộ quy trình sản xuất một tác phẩm báo chí mà không có sự giám sát của con người. Đài cũng đang tăng cường đào tạo, xây dựng hướng dẫn và tuyển nhân sự chuyên trách để quản lý việc triển khai AI.

Nếu như Đài ABC chủ yếu tập trung vào các công đoạn hỗ trợ, thì tại một số cơ quan báo chí thương mại của Australia, AI lại đang được thử nghiệm ở phạm vi rộng hơn. Tờ Herald Sun chi nhánh bang Victoria, trực thuộc Tập đoàn truyền thông News Corp, gần đây đã đăng một số bài viết về hoạt động của các hội đồng địa phương được sản xuất với sự hỗ trợ của AI. Các bài viết chủ yếu khai thác thông tin từ biên bản họp công khai và được xuất bản ở mục tin cộng đồng. Các bài viết đều ghi rõ có sử dụng AI và đã được biên tập viên kiểm tra, phê duyệt trước khi xuất bản.

Động thái này đánh dấu bước mở rộng so với những ứng dụng trước đó của News Corp. Trong vài năm gần đây, tập đoàn này đã thử nghiệm sử dụng AI để hỗ trợ sản xuất những dạng thông tin có cấu trúc tương đối ổn định như thời tiết, giao thông và giá nhiên liệu. News Corp cũng phát triển công cụ NewsGPT để hỗ trợ phóng viên soạn thảo, tóm tắt tài liệu và nội dung các cuộc họp.

Theo đại diện tòa soạn Herald Sun, việc thử nghiệm sử dụng AI để để tạo ra các bản tin địa phương nhằm tăng lượng thông tin tại những khu vực vùng sâu, vùng xa, với quy mô bạn đọc thấp. Đây là vấn đề đáng chú ý tại Australia, nơi nhiều tờ báo địa phương và khu vực đã đóng cửa hoặc chuyển sang hoạt động hoàn toàn trên nền tảng số trong những năm gần đây.

Tuy nhiên, việc tăng cường sự hiện diện của AI trong công tác tòa soạn cũng đặt ra yêu cầu về kiểm chứng và vai trò của phóng viên tại địa bàn. Đại diện Công đoàn Truyền thông, Giải trí và Nghệ thuật Australia (MEAA) cho rằng AI có thể giúp nâng cao hiệu quả công việc, song không thể thay thế các hoạt động cốt lõi như tác nghiệp tại hiện trường, kiểm chứng thông tin và hiểu biết về cộng đồng địa phương.

Trên thực tế, phóng viên tại địa bàn không chỉ tiếp nhận những thông tin đã được công bố mà còn xây dựng mạng lưới nguồn tin, đặt câu hỏi và bổ sung bối cảnh cần thiết cho một sự kiện. Đây cũng là một trong những vấn đề đang được các tòa soạn báo tại Australia cân nhắc khi mở rộng sử dụng AI: công nghệ có thể đảm nhiệm nhiều hơn các nhiệm vụ lặp lại hoặc dựa trên dữ liệu, trong khi những khâu cần tiếp xúc nguồn tin, đánh giá bối cảnh, kiểm chứng và chịu trách nhiệm về nội dung vẫn cần vai trò trực tiếp của phóng viên và biên tập viên.

Một nội dung khác được quan tâm khi nhắc tới vấn đề ứng dụng AI là tính minh bạch. Đài ABC hiện quy định việc sử dụng AI cần được thông báo khi công nghệ này có thể ảnh hưởng đáng kể tới cách công chúng hiểu về nội dung của bài báo. Chẳng hạn, hình ảnh do AI tạo ra khi sử dụng trong sản phẩm tin tức phải được ghi rõ, trong khi một số ứng dụng nội bộ như hỗ trợ nghiên cứu câu hỏi phỏng vấn có thể không cần công bố. Trong khi, News Corp cũng gắn nhãn đối với những bài báo được sản xuất với sự hỗ trợ của AI.

Những cách tiếp cận khác nhau tại Đài ABC và Tập đoàn truyền thông News Corp cho thấy báo chí Australia hiện vẫn đang trong quá trình thử nghiệm để xác định phạm vi sử dụng AI phù hợp.

Nguồn: https://baotintuc.vn/khi-ai-ngay-cang-tien-sau-hon-vao-cac-toa-soan-bao-chi-post1386548.html