Ưu tiên thân nhân theo dòng mẹ
Theo thông báo của Công an các địa phương, trong đợt 2, việc thu nhận mẫu sinh phẩm ADN tập trung vào thân nhân liệt sĩ theo quan hệ huyết thống dòng mẹ.
Có 6 nhóm đối tượng được ưu tiên thu nhận mẫu, gồm: Mẹ đẻ liệt sĩ; mẹ đẻ của mẹ đẻ (bà ngoại ruột) của liệt sĩ; anh, chị, em cùng mẹ đẻ với liệt sĩ; bác, cậu, dì là anh, chị, em ruột của mẹ liệt sĩ (cùng mẹ đẻ); anh, em con của chị gái, em gái mẹ đẻ liệt sĩ; con của chị gái, em gái liệt sĩ.
Cán bộ thu nhận sinh phẩm ADN thân nhân liệt sĩ chưa xác định danh tính. Ảnh: TTXVN.
Trong quá trình rà soát, lực lượng Công an cấp xã thực hiện phương châm "đi từng ngõ, gõ từng nhà, rà từng người", nhằm đảm bảo không bỏ sót đối tượng và không thu sai diện thân nhân.
Mỗi liệt sĩ được thu tối đa 2 mẫu thân nhân. Đối với thân nhân là người cao tuổi, sức khỏe yếu hoặc gặp khó khăn trong di chuyển, Công an địa phương sẽ kết hợp thu nhận tập trung tại trạm với các tổ thu lưu động trực tiếp tại địa bàn, nhà dân.
Quy trình thu mẫu ADN qua 3 bước
Trước đó, Bộ Công an đã hướng dẫn quy trình 3 bước để thân nhân các liệt sĩ chưa xác định danh tính có thể cung cấp mẫu sinh phẩm ADN, phục vụ công tác tìm kiếm, xác định danh tính người thân.
Bước 1: Tiếp nhận thông tin ban đầu
Người đang hưởng chế độ thờ cúng liệt sĩ mang theo Bằng Tổ quốc ghi công đến trực tiếp trụ sở Công an xã/phường nơi mình đang cư trú.
Bước 2: Kê khai và xác định đối tượng ưu tiên
Thân nhân liên hệ cán bộ phụ trách để thực hiện kê khai 2 biểu mẫu chuyên dụng của lực lượng Công an nhân dân.
Tại đây, cơ quan chức năng xác định thông tin tối thiểu của 2 người là thân nhân liệt sĩ chưa xác định thông tin theo dòng ngoại (dòng mẹ).
Thứ tự ưu tiên thu nhận mẫu được xác định gồm: (1) mẹ đẻ liệt sĩ; (2) bà ngoại ruột của liệt sĩ; (3) anh, chị, em cùng mẹ đẻ với liệt sĩ; (4) bác, cậu, dì là anh, chị, em ruột của mẹ liệt sĩ; (5) anh, em con của chị gái, em gái của mẹ đẻ liệt sĩ; (6) con của chị gái, em gái liệt sĩ.
Bước 3: Tiến hành thu mẫu
Người được lựa chọn cung cấp mẫu sinh phẩm ADN đến địa điểm tổ chức thu mẫu theo đúng thời gian được Công an xã/phường thông báo.
Khi đi, công dân bắt buộc mang theo thẻ Căn cước hoặc Căn cước công dân gắn chip để phục vụ việc quét dữ liệu.
Về nghiệp vụ, khi công dân có mặt, lực lượng chức năng sẽ xác thực thông tin thân nhân thu mẫu. Đơn vị PC06 địa phương tạo yêu cầu tích hợp lên dữ liệu dân cư, sau đó mới chuyển sang công đoạn lấy mẫu sinh phẩm và xác nhận hoàn thành trên hệ thống.
Theo số liệu Văn phòng Ban chỉ đạo 500 ngày đêm, tính đến ngày 10/10/2026, 7/7 quân khu cùng 34/34 tỉnh, thành phố đã hoàn thành công tác lấy mẫu hài cốt liệt sĩ đối với 211.300 mộ trong các nghĩa trang liệt sĩ trên cả nước.
Trong số này, có 147.638 mộ đủ điều kiện lấy mẫu, đạt 69,87%; 63.662 mộ không đủ điều kiện.
Việc đồng thời thu nhận mẫu sinh phẩm ADN của thân nhân và lấy mẫu hài cốt liệt sĩ là cơ sở quan trọng để phục vụ đối sánh ADN, góp phần xác định danh tính các liệt sĩ chưa xác định được thông tin.