Trao truyền những giá trị văn hóa Điện Biên qua nhiều thế hệ
Là một trong những cộng đồng dân tộc có dân số đông tại Điện Biên, người Mông sinh sống chủ yếu ở các vùng núi cao và vẫn duy trì nhiều nét văn hóa đặc sắc. Trong đó, tiếng khèn không chỉ là một loại nhạc cụ truyền thống mà còn gắn bó với đời sống tinh thần và các sinh hoạt cộng đồng.
Bản du lịch cộng đồng Tù Lu-Tìa Ló, xã Pu Nhi, tỉnh Điện Biên có nhiều hoạt động mang đậm bản sắc văn hóa vùng cao (Ảnh: Trung Kiên/TTXVN)
Tại xã Sính Phình, những người am hiểu văn hóa Mông vẫn dành thời gian hướng dẫn thế hệ trẻ cách thổi khèn, chế tác khèn. Việc truyền nghề được xem là cách giữ cho những giai điệu truyền thống tiếp tục hiện diện trong đời sống hôm nay. Năm 2022, Nghệ thuật chế tác và múa khèn của người Mông tỉnh Điện Biên được công nhận là Di sản văn hóa phi vật thể quốc gia, tạo thêm động lực cho công tác bảo tồn và phát huy giá trị di sản.
Bên cạnh tiếng khèn, trang phục truyền thống cũng là một phần quan trọng trong bản sắc văn hóa Mông. Để hoàn thiện một bộ trang phục, người phụ nữ phải trải qua nhiều công đoạn như dệt vải, nhuộm chàm, tạo hoa văn, thêu và ghép vải. Những hoa văn được truyền từ mẹ sang con, lưu giữ dấu ấn văn hóa qua từng thế hệ.
Đưa văn hóa Mông đến gần du khách
Không chỉ được gìn giữ trong cộng đồng, những giá trị văn hóa truyền thống đang có thêm không gian để phát huy thông qua du lịch. Trang phục, nghề thủ công, ẩm thực, các trò chơi dân gian cùng những sinh hoạt cộng đồng được giới thiệu đến du khách như những trải nghiệm đặc trưng của vùng cao Điện Biên.
Mỗi đường kim, mũi chỉ trên trang phục truyền thống dân tộc Mông không chỉ thể hiện sự khéo léo mà còn chứa đựng những hoa văn, màu sắc được lưu truyền qua nhiều thế hệ (Ảnh: Trung Kiên/TTXVN)
Theo định hướng của ngành văn hóa địa phương, việc bảo tồn cần gắn với xây dựng các sản phẩm văn hóa và du lịch phù hợp. Qua đó, người dân vừa tiếp tục gìn giữ những giá trị được trao truyền, vừa có thêm cơ hội giới thiệu bản sắc của cộng đồng đến du khách.
Nghệ thuật chế tác và múa khèn của người Mông tỉnh Điện Biên được công nhận là Di sản văn hóa phi vật thể quốc gia (Ảnh: Trung Kiên/TTXVN)
Điện Biên sẽ đăng cai Ngày hội Văn hóa dân tộc Mông lần thứ IV từ ngày 9 đến 11/10/2026, với sự tham gia của các nghệ nhân, diễn viên và vận động viên quần chúng dân tộc Mông đến từ 11 tỉnh, thành. Ngày hội dự kiến giới thiệu nhiều hoạt động như trình diễn khèn Mông, trang phục truyền thống, nghề thủ công, ẩm thực, trò chơi dân gian và các chương trình giao lưu văn hóa.
Đặc biệt, hoạt động trải nghiệm tại bản văn hóa Tù Lu-Tìa Ló, xã Pú Nhi, góp phần đưa du khách trực tiếp tiếp cận đời sống cộng đồng, tìm hiểu nghề truyền thống, ẩm thực và những phong tục đặc trưng. Đây cũng là hướng đi để văn hóa không chỉ được bảo tồn trong không gian trình diễn mà tiếp tục sống động trong đời sống và trở thành nguồn lực cho phát triển du lịch địa phương.
Nguồn: TTXVN