Dự án "Thí điểm mô hình phòng, chống bệnh dại và phát triển kinh tế bền vững - Từng bước chuyển đổi hoạt động kinh doanh thịt chó, mèo tại một số phường của thành phố Hà Nội" được UBND thành phố Hà Nội phê duyệt ngày 24/7/2025. Sau hơn một năm triển khai, dự án đã đạt được những kết quả đáng ghi nhận, đồng thời nhận được sự đánh giá cao từ Liên minh Toàn cầu Phòng chống Bệnh dại (GARC) thông qua giải thưởng quốc tế.
Hội nghị tập huấn Giải pháp tăng cường phòng chống bệnh dại và phát triển kinh tế bền vững, từng bước chuyển đổi hoạt động buôn bán thịt chó mèo hướng tới đô thị an toàn và văn minh
Điểm nổi bật của dự án là cách tiếp cận "Một sức khỏe" (One Health), hướng đến sự cân bằng giữa sức khỏe con người, phúc lợi động vật và hỗ trợ sinh kế cho cộng đồng. Thay vì chỉ tập trung vào các biện pháp phòng, chống dịch bệnh, dự án chú trọng tạo ra những thay đổi bền vững trong nhận thức, hành vi và phương thức mưu sinh của người dân.
Để hiện thực hóa mục tiêu này, dự án huy động sự tham gia và phối hợp chặt chẽ giữa chính quyền địa phương, lực lượng thú y, các tổ chức xã hội và đối tác quốc tế. Tại các phường triển khai thí điểm, chính quyền và lực lượng thú y đã trực tiếp đến từng hộ kinh doanh thịt chó, mèo để rà soát hoạt động, tuyên truyền, vận động và hướng dẫn người dân chấp hành các quy định.
Dự án thí điểm phòng, chống bệnh dại tại Hà Nội hướng đến bảo vệ sức khỏe cộng đồng và phát triển sinh kế bền vững
Trong quá trình triển khai, tổ chức Soi Dog Foundation đóng góp kinh nghiệm quốc tế về chuyển đổi sinh kế bền vững, đồng thời tập huấn quy trình trợ tử nhân đạo cho hệ thống thú y công lập. Doanh nghiệp xã hội SBCC Việt Nam đảm nhận chiến lược truyền thông thay đổi hành vi, trực tiếp đồng hành, hỗ trợ các hộ kinh doanh thịt chó, mèo học nghề và từng bước chuyển đổi sang những mô hình kinh doanh mới.
Chính sự phối hợp liên ngành cùng định hướng thúc đẩy thay đổi hành vi lâu dài, bền vững là hai yếu tố được đặc biệt đề cao trong lời giới thiệu giải thưởng của GARC. Đây cũng là những điểm khác biệt trong phương pháp triển khai, góp phần đưa các mục tiêu phòng, chống bệnh dại gắn liền với lợi ích thiết thực của cộng đồng.
Sau hơn một năm thực hiện, đã có 28 cơ sở dừng hoạt động kinh doanh thịt chó, mèo và 25 cơ sở đăng ký chuyển đổi mô hình kinh doanh. Đặc biệt, phường Giảng Võ trở thành địa phương đầu tiên trong dự án không còn cơ sở kinh doanh thịt chó, mèo. Những kết quả này cho thấy hiệu quả bước đầu của phương pháp vận động, hỗ trợ và đồng hành cùng người dân trong quá trình chuyển đổi sinh kế.
Theo bà Bùi Thị Duyên - Giám đốc SBCC Việt Nam, giải thưởng quốc tế đến trong bối cảnh bệnh dại vẫn là một thách thức lớn đối với sức khỏe cộng đồng. Tính đến giữa tháng 9/2026, cả nước đã ghi nhận 54 trường hợp tử vong do bệnh dại. Vì vậy, việc những nỗ lực của dự án được cộng đồng quốc tế ghi nhận mang ý nghĩa đặc biệt đối với đội ngũ trực tiếp triển khai.
Bà Bùi Thị Duyên - Giám đốc SBCC Việt Nam
"Việc những nỗ lực của chúng tôi được ghi nhận và đóng góp vào hành trình toàn cầu hướng tới mục tiêu xóa bỏ bệnh dại có ý nghĩa vô cùng to lớn đối với toàn thể đội ngũ cán bộ Dự án", bà Bùi Thị Duyên chia sẻ.
Bên cạnh các hoạt động tuyên truyền, vận động, dự án đặc biệt chú trọng hỗ trợ người dân tiếp cận những cơ hội sinh kế mới. Thời gian qua, dự án đã tổ chức 5 hội nghị tập huấn chuyển đổi sinh kế và 3 khóa đào tạo nghề thực hành, với các nội dung thiết thực như kỹ năng bán hàng trực tuyến, pha chế đồ uống và chế biến món ăn kiểu Hàn Quốc. Các hoạt động này giúp người dân từng bước trang bị kiến thức, kỹ năng và tạo nền tảng để chuyển đổi hoạt động kinh doanh.
Chia sẻ về phương pháp đồng hành cùng các hộ kinh doanh, bà Bùi Thị Duyên nhấn mạnh: "Trực tiếp đồng hành cùng bà con ở cơ sở mới thấy, sự thay đổi bền vững luôn bắt đầu từ việc cùng người dân bắt tay vào thực tế. Khi được trang bị kỹ năng mới, tự tay thực hành và nhìn thấy nguồn thu nhập ổn định từ một công việc an toàn hơn, bà con sẽ hoàn toàn tự tin và chủ động mở ra hướng đi mới cho gia đình".
Ông Nguyễn Văn Hùng, chủ cơ sở kinh doanh thịt chó mèo ở phường Tây Mỗ đã chuyển đổi sang mô hình KD khác
Không dừng lại ở những kết quả bước đầu, nhóm cán bộ dự án đang tiếp tục nghiên cứu các mô hình kiểm soát bệnh dại thành công trên thế giới, đồng thời tổ chức khảo sát thực tế và học hỏi kinh nghiệm quốc tế về quản lý vật nuôi nhân đạo. Những kiến thức và trải nghiệm thực tiễn này sẽ là cơ sở để nghiên cứu, lựa chọn và đề xuất các giải pháp phù hợp với điều kiện địa phương trong giai đoạn tiếp theo.
Việc được GARC ghi nhận và trao giải thưởng quốc tế không chỉ đánh dấu những nỗ lực của các bên tham gia dự án, mà còn cho thấy ý nghĩa của cách tiếp cận kết hợp giữa phòng, chống bệnh dại, thay đổi hành vi và hỗ trợ sinh kế. Từ những kết quả đạt được tại Hà Nội, dự án tiếp tục hướng tới mục tiêu tạo ra những chuyển biến lâu dài, góp phần bảo vệ sức khỏe cộng đồng và thúc đẩy phát triển bền vững.