Đa dạng hóa thị trường thủy sản nhằm giảm rủi ro

Nỗ lực vượt khó trong bối cảnh thị trường biến động

Ngành thủy hải sản Việt Nam đang đối mặt với những "bài toán" hóc búa khi hàng rào kỹ thuật và thuế quan tại các thị trường lớn như Liên minh Châu Âu (EU) và Hoa Kỳ ngày càng nghiêm ngặt. Bên cạnh đó, tình hình bất ổn địa chính trị tại khu vực Trung Đông đã gây ra những hệ lụy trực tiếp đến chuỗi cung ứng và chi phí logistics.

Dù rủi ro gia tăng, mục tiêu kim ngạch xuất khẩu năm 2026 đạt khoảng 11,6 tỷ USD (tăng 0,6% so với mức 11,3 tỷ USD của năm 2025) vẫn được đánh giá là có cơ sở. Tại triển lãm ngành thủy sản đang diễn ra ở TP. Hồ Chí Minh với sự góp mặt của 150 thương hiệu trong và ngoài nước, các doanh nghiệp đang ráo riết tìm kiếm những giải pháp để thích ứng với tình hình mới.

Chuyển hướng thị trường: Từ rủi ro sang tiềm năng

Đối với những đơn vị có thâm niên như Công ty Uni President Việt Nam, việc giữ vững các mối quan hệ khách hàng cũ và tìm kiếm thị trường mới không bị ảnh hưởng bởi chiến tranh là ưu tiên hàng đầu. Anh Nguyễn Minh Duy, bộ phận xuất khẩu của công ty, cho biết đơn vị đang tập trung vào các khu vực như Iraq, Pakistan, Ấn Độ hoặc các thị trường Bắc Á để tiêu thụ các dòng sản phẩm cá nước lạnh, cá hồi.

Trong khi đó, Công ty Aquamina lại chọn giải pháp tái cấu trúc mạnh mẽ, quay về thị trường Đông Nam Á thay cho Trung Đông để giảm thiểu rủi ro vận chuyển. Ông Vũ Hồng Thái - Giám đốc kỹ thuật công ty, nhận định: "Người Việt Nam rất linh động. Ngoài các thị trường khó tính như Nhật, Mỹ, Âu, chúng ta hoàn toàn có thể chinh phục những thị trường chỉ ưu tiên dùng thủy sản như Nigeria hay Ai Cập nếu có chiến lược mở rộng đúng đắn".

"Nút thắt" nguyên liệu và con giống

Một trong những vấn đề dài hạn của ngành chính là sự chủ động nguồn nguyên liệu, đặc biệt là ngành tôm. Năm 2025, Việt Nam đã phải nhập khẩu tới 500 triệu USD tôm nguyên liệu do nguồn cung trong nước chưa đáp ứng đủ nhu cầu chế biến.

Anh Phạm Bảo Đăng, Quản lý dự án Công ty Aquaculture, nhấn mạnh: "Bắt buộc phải tối ưu hóa con giống và mô hình nuôi. Mục tiêu đến năm 2030 là tăng năng suất xuất khẩu gấp 3 lần trên diện tích hẹp hơn nhưng hiệu quả cao hơn, giúp chúng ta không còn phụ thuộc vào nguồn cung quốc tế".

Trước những thách thức hiện hữu, Hiệp hội Chế biến và Xuất khẩu Thủy sản Việt Nam (VASEP) khuyến cáo các doanh nghiệp cần đa dạng hóa tuyến vận chuyển, tránh phụ thuộc vào một hành lang duy nhất và tăng cường dự trữ tại các kho lạnh trung chuyển. Về lâu dài, ứng dụng công nghệ để nâng cao chất lượng con giống và năng suất nuôi trồng vẫn là "chìa khóa" để giữ vững vị thế của thủy sản Việt Nam trên bản đồ thế giới.

>>> Xin mời quý vị đón xem Thời sự HTV lúc 20 giờ và Chương trình Thế giới 24G lúc 20 giờ 30 phút mỗi ngày trên kênh HTV9