Chủ động đào tạo nhân lực công nghệ lượng tử
Tại Việt Nam, công nghệ an ninh mạng và lượng tử thuộc 10 nhóm công nghệ chiến lược quốc gia, góp phần nâng cao năng lực tự chủ và sức cạnh tranh. Tuy nhiên, thiếu hụt nhân lực vẫn là thách thức lớn trong quá trình phát triển lĩnh vực này.
Đón đầu xu hướng, Trường Đại học Khoa học Tự nhiên, Đại học Quốc gia TP. Hồ Chí Minh đã đào tạo chuyên ngành Tính toán lượng tử thuộc ngành Vật lý học từ năm 2025.
Trường Đại học Khoa học Tự nhiên (ĐHQG TP. Hồ Chí Minh) chủ động đào tạo và chuẩn bị nguồn nhân lực cho các ngành công nghệ chiến lược
Theo sinh viên Võ Chúc Phong, ngành Vật lý học - Trường Đại học Khoa học Tự nhiên, Đại học Quốc gia TP. Hồ Chí Minh, việc sử dụng hệ lượng tử thay cho hệ tính toán cổ điển có thể giúp tối ưu quá trình tính toán, nghiên cứu sâu hơn cấu trúc vật liệu. Đây cũng là hướng nghiên cứu mà Phong dự định tiếp tục theo đuổi ở bậc học cao hơn.
Đáng chú ý, nhà trường dự kiến mở ngành Công nghệ lượng tử vào năm 2027. Chương trình do Khoa Vật lý - Vật lý kỹ thuật xây dựng, kết hợp kiến thức về vật lý lượng tử, toán học, công nghệ thông tin và kỹ thuật.
Công nghệ lượng tử mở ra nhiều ứng dụng
Không chỉ phục vụ nghiên cứu khoa học, công nghệ lượng tử còn có tiềm năng ứng dụng trong y tế, giao thông, chuỗi cung ứng và an toàn thông tin.
Theo Tiến sĩ Huỳnh Minh Trung, tính toán lượng tử có thể hỗ trợ đẩy nhanh quá trình tìm kiếm thuốc mới, giải quyết các bài toán phức tạp trong vận hành hạ tầng giao thông và chuỗi cung ứng, góp phần tiết kiệm thời gian, chi phí.
Sinh viên thực hành, nghiên cứu các mô hình kỹ thuật và giải pháp công nghệ tại phòng thí nghiệm của nhà trường
Trong khi đó, Tiến sĩ Vũ Quang Tuyên - Trưởng bộ môn Vật lý lý thuyết - Khoa Vật lý - Vật lý kỹ thuật - Trường Đại học Khoa học Tự nhiên, Đại học Quốc gia TP. Hồ Chí Minh, nhấn mạnh yêu cầu chuẩn bị nhân lực trong lĩnh vực an toàn thông tin. Bởi máy tính lượng tử trong tương lai có thể tạo ra thách thức lớn đối với các hệ thống mật mã hiện nay. Việt Nam cần sớm có đội ngũ chuyên gia nghiên cứu và phát triển các giải pháp bảo mật phù hợp.
Bên cạnh đào tạo trong nước, hợp tác quốc tế cũng là giải pháp quan trọng. GS.TS Trần Hồng Thái - Ủy viên Trung ương Đảng - Viện trưởng Viện Hàn lâm Khoa học và Công nghệ Việt Nam, đề xuất tăng cường hợp tác với các quốc gia phát triển, mời chuyên gia quốc tế đến Việt Nam giảng dạy và tạo điều kiện cho sinh viên, nghiên cứu viên trẻ ra nước ngoài học tập.
Để làm chủ công nghệ lượng tử, Việt Nam cần ưu tiên đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao, song song với đầu tư nghiên cứu và phát triển. Đây là nền tảng để chủ động khai thác tiềm năng của công nghệ chiến lược trong tương lai.